Kırsal bölge ve şehir merkezinde yaşayan 5-6 yaş grubu çocuğa sahip anne-babaların çocuk yetiştirme tutumlarının incelenmesi

ÖZET Bu çalışma; kırsal bölge ve şehir merkezinde yaşayan 5-6 yaş grubu çocuğa sahip anne-babalann, çocuklarına karşı tutumlarının, yerleşim birimi ve demografik özelliklere göre oluşan farklılıkları incelemek amacıyla yapılmıştır. Örneklem, 2000 Yılı Devlet İstatistik Enstitüsü Karabük ili 5-6 yaş nüfusu bilgileri dikkate alınarak ve rastgele örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Kırsalda yaşayan 117 ve kentte yaşayan 264 olmak üzere 5-6 yaş grubu çocuğa sahip 381 anne-baba araştırma kapsamına alınmıştır. Araştırmada çocuğa ve ailesine ilişkin bilgileri elde edebilmek için 'Aile Bilgi Formu', anne-baba tutumlannı belirlemek için Aile Hayatı ve Çocuk Yetiştirme Tutumu Ölçeği (Parental Attitude Research Instrument-PARI) kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizleri, bilgisayar S.P.S.S. 10.0 (Statistical Package for Social Sciences) programıyla yapılmıştır. Değişkenler arasındaki farklılıkları belirlemek için çift boyutlu ve çift yönlü Varyans analizi kullanılmıştır. İstatistik çalışmalarında 0.05 düzeyinde anlamlılık aranmıştır (Büyüköztürk,2003: 39-62). Anne babaların çocuklarına karşı tutumları, yaşanılan bölgenin kırsal bölge veya kent olmasına göre anlamlı bir farklılık göstermiştir. Kırsal bölgedeki anne ve babaların kentsel bölgedeki anne ve babalara göre daha koruyucu ve daha katı/sert disiplin tutumlannı benimsedikleri belirlenmiştir. Demokratik/eşitlik tutumu ise yerleşim birimine göre anlamlı bir farklılık göstermemiştir. Buna rağmen PARI ölçeği puanlarına göre kentte yaşayan anne babaların kırsaldaki anne babalara göre daha demokratik tutuma sahip oldukları görülmüştür. Ayrıca, anne-babaların eğitim düzeyi yükseldikçe çocuklarına karşı demokratik tutumlarının arttığı, aşın koruyuculuk ve sert/katı disiplin tutumlannın azaldığı belirlenmiştir. Genel olarak kırsal ve kentte yaşayan annelerin babalara göre daha demokratik tutuma sahip olduklan belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Okulöncesi dönem, anne-baba tutumlan.