Kırsalda milliyetçi tahayyül, tarihsel bellek ve amnezi: Datça Yarımadası'ndan bir sözlü tarih çalışması

Milletin ve milliyetçiliğin nasıl tanımlanacağına ilişkin tartışmalar öncelikle milletlerin modern dönemin bir ürünü mü yoksa tarihin derinliklerinden beri var olan kimlikler mi olduğu sorusuyla ilgilidir. Milliyetçilik literatüründe milletlerin modern zamanlarda ortaya çıktıklarını vurgulayan yaklaşımlar milli kimliğin inşa edilme sürecindeki icat, yapaylık ve hayal edilme unsurlarına dikkat çekmişlerdir. Geçmişi, bugünü ve geleceği anlamlandırmanın bir aracı olarak milliyetçilik etnik kimlik ve tarihe politik bir anlam yükler. Özel bir kültürel yapım türü olarak milliyetçilik siyasi bir ideolojiye ya da doktrine indirgenemez. Bu çalışma, yerel bir topluluğu kendi tarihsel koşulları içerisinde anlamaya çalışarak milliyetçi tahayyül ile toplumsal tarih arasındaki ilişkiyi sorunsallaştırmaktadır. 2016 yılının Eylül, 2017 yılının Eylül ve Ekim aylarında sözlü tarih yöntemiyle Datça Yarımadası'nın ağırlıkla batı kısmındaki köylerde gerçekleştirilen görüşmelerle 47 faklı tanıklık bir araya getirilmiştir. Modern ulus tahayyülünün köylülerin zihniyetine yabancılığını ve etnik kimliğin değişen anlamlarını sözlü gelenek aracılığıyla ortaya koyan bu çalışma, Türkiye köylülüğünün yaygın biçimde ihmal edilen tarihsel sosyolojik koşullarına dikkat çekmektedir.