Kültür endüstrisi bağlamında okumanın dijitalleşmesi: Booktuber'lar üzerine karşılaştırmalı bir inceleme

Bu çalışmada kültür endüstrisi kuramı perspektifinde dijital okuma deneyimi sunan Booktube kanallarına katılım eğilimi analiz edilmiştir. Çalışmanın evreni, Booktuber'lar ve Booktube takipçileri oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemini Kitap Dünyam, Mine'nin Kitap Önerileri ve Ayşe Ümit Karabacak Booktube kanalları oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama tekniği olarak anket ve yarı yapılandırılmış görüşme kullanılmıştır. Bu veri toplama tekniklerinden elde edilen veriler, nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi metoduyla analiz edilmiştir. Analizlerden elde edilen bulgular; Booktube mecrasına katılım motivasyonu, Booktube mecrasına katılımın sağladığı kazanımlar, nitelikli bir Booktube videosunun özelliklerini tanımlama ve Booktube içeriklerini takip etme açısından karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda Booktuber'ların ve Booktube takipçilerinin Booktube'da bulunma motivasyonlarının farklılıklar içerdiği görülmektedir. Buna bağlı olarak her iki grubunda takip ettiği video içeriklerinde, Booktube mecrasından elde ettiği kazanımlarında ve nitelikli Booktube videosu tanımlarında birtakım benzerlikler ve farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Booktuber takipçilerinin online okuma kulübü ve okuma etkinliklerine katılım sağlama eğilimleriyle Booktuber'ların önerdiği kitapları okuma eğilimleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Çalışmanın ilgi çeken sonuçlarından bir diğer nokta ise; Booktube mecrasının diğer sosyal ağlarla kurduğu ilişkili ve bu ilişkinin sonucu olarak, kitabın nasıl metaya dönüştürüldüğünün belirlenmesidir. Sosyal ağlarda kitabın tüketim objesine dönüşmesi, beğeni nesnesi sayılması ve fenomenleşme aracı olarak kabul görmesi metalaştırmayı artırmaktadır. Kitabın bu tüketim dolaşımından çıkması ve metalaşmaması için atılması gereken adımlar tartışılmıştır.