Kur'an'da insanın tekâmülü (Tahrim suresi örneği)

İnsan varlıklar içerisinde yaratılan en şerefli ve tekâmül kabiliyeti olan bir varlıktır. İnsanın hayatı adeta bir kemal yolculuğudur. İnsan diğer canlılar arasında mükemmeli arayan bir varlık oluşuyla temayüz eder. O akıllı, irade sahibi ve tekâmüle elverişli bir yapıdadır. Kendisine vahiy yoluyla ulaşan tekâmülüne yönelik mesajları algılayan insan onları anlamlandırır ve kemalini sağlamaya yönelir. Kendini bu tekâmül yolculuğunda bir seviyeye getiren insan, başkalarının da yolculuklarında katkıda bulunmaya çalışır. Mükemmel olmasa da tekâmül yolunda kat edecek çok mesafesi bulunan ve bunlardan çoğuna ulaşabilen insanda, artık sıradan, basit ve amiyane boş tavırlar görülmez. Bilgi insanı kemale götüren önemli bir vasıtadır. Kur'an'da mevcut olan bilgi ise en mükemmel olandan geldiği için üstün bir varoluş seviyesine en doğru şekilde ulaştıran vasıta sayılabilir. Kur'an'da insanın tekâmülü ile özdeşleştirecek çok kapsamlı âyetler mevcuttur. Bundan dolayı çalışmada insanın tekâmülü konusu Taḥrīm Suresi ile sınırlandırılmıştır. Çünkü bu sure insanın tekâmülüne örnek oluşturabilecek önemli argümanları içermektedir. Tekâmül süreci mükemmele ulaşma yolculuğu olarak anlaşılsa da sürecin çeşitli yaşantılarla zaman zaman geriye doğru ivme kazanması da söz konusudur. Bu nedenle erdemli davranışlar insanı yüceltirken ve olumsuz olanlar insanı değersiz ve mutsuzlaştıracaktır. Taḥrīm Suresi'ndeki tekâmül ile ilgili bilgiler bilgiler hemen her âyette geçmekte ve isnanın kemal yolculuğunu destekleyen referansları içermektedir. Bu bilgiler farklı tefsirlerden elde edilen yorumlarla zenginleştirilmeye gayret edilmiştir. Bu suredeki âyetlerin farklı okunuş biçimlerinde de farklı zenginlkler bulunduğu için surenin içindeki kıraat farklılıklarına ve bu farklı vecihlere ilişkin anlamlara da yer verilmeye çalışılmıştır. Bu çalışmanın amacı bahsi geçen suredeki âyetlerden hareketle insanın tekâmül yolculuğuna Kur'an'ın rehberliğine ilişkin çerçeveyi ortaya koymaktır. Bu şekilde, Kur'an önderliğinde tekâmül elde etmek isteyen insanların mana ve duygu dünyasına bir katkı sağlanmış olacağı umulmaktadır.