Küreselleşme sürecinde Türkiye ve Avrupa Birliği'nde sosyal politikalarda yaşanan değişimin analizi

Küreselleşme sürecinde Avrupa Birliği ve Türkiye'de sosyal politika araçlarında ortaya çıkan değişim ve bu değişimin analizi, çalışmamızın konusunu oluşturmaktadır. Sürekli ve sistematik bir değişimi ifade etmekte kullandığımız küreselleşme kavramı, 1980'li yıllardan sonra toplumsal yaşamın tüm alanlarında etkili olmuştur. Başlangıçta ekonomik bir değişimi ifade etmekte kullanılan kavram, giderek daha kapsamlı bir görünüm almış ve tüm sosyal bilim disiplinlerini etkilemiştir. Ancak küreselleşme-sosyal politika ilişkisi, diğer bilim dallarına oranla daha farklı bir niteliğe sahiptir. Sosyal politikanın çok disiplinli bir bilim dalı olması, küreselleşme etkilerini daha yoğun olarak yaşamasına neden olmuştur. Küreselleşmenin sosyal politika araçları üzerinde oluşturduğu etki, gelişmişlik düzeyi ne olursa olsun tüm toplumları derinden etkilemiştir. Bu süreçte, ulus devlet ve onun modern uygulaması olan refah devleti, yaşanan problemlerin sorumlusu olarak gösterilmiştir. II. Dünya Savaşından sonra endüstri ilişkileri sistemindeki başarının en önemli aktörü olan sendikalar da, değişimden etkilenmiş ve büyük güç kaybına uğramıştır. Sosyal politikaların temel belirleyicileri olan aktörlerin kısmen ya da tamamen güçlerini kaybetmeleri, yeni dönemde sosyal politikaların geleceğine ilişkin belirsizlikleri ve endişeleri artırmıştır. Küreselleşmenin ortaya çıkardığı adaletsizlik ve eşitsizlikler, sosyal politikaların konularının da değişimine neden olmuştur. Çalışma hayatındaki düzenlemeleri konu edinen sosyal politika, artan eşitsizlikle birlikte yoksulluk ve dezavantajlı grupların korunması gibi konulara yönelmiştir. Sosyal politika araçlarının güçlerini kaybetmeleri, yeni yapılanmaları gündeme getirmiştir. Bu kurumların bir kısmını, küreselleşmenin uygulayıcıları olarak görülen uluslararası örgütler oluşturmaktadır. Doğal olarak bu kurumlara işlevleri gereği şüpheyle yaklaşılmakta ve bunlardan ciddi sosyal politika çözümleri beklenmemektedir. Diğer bir grubu ise, kamu dışı örgütlenmeler olarak ifade edebileceğimiz sivil toplum örgütleri (NGO) oluşturmaktadır. Yaşanan gelişmeler, bu örgütlenmelerin, piyasa taleplerinin sınırlandırılmasında, güçlü aktörler olma yolunda ilerlediklerini göstermektedir.