L tipi planlı betonarme yapılarda perdelerin plandaki konumlarının değişiminin binaların yapısal davranışına etkisinin incelenmesi

Betonarme yapılarda düzensizlikler ve diğer etkiler sebebiyle yapılarda hasarlar meydana gelebilir. Bu çalışmada, betonarme binalarda düzensizlik halinde perdelerin yerinin ve yönlerinin deprem yükleri karşısındaki davranışı irdelenmiştir. Bu tez çalışmasında toplamda yirmi beş adet perdeli sistem ve dört adet perdesiz sistemin deprem yükleri altında yapısal davranışları belirlenmiş ve perdelerin konumlandırılması ve yön tayininin önemi irdelenmiştir. Bu çalışmada, yapının Sakarya ili ve Adapazarı ilçesindeki konumu ve zemin ZC sınıfında ve Deprem yer hareketi düzeyi DD-2 seçilmiştir. Tüm katların yüksekliği 3 metre olup C25 beton ve B420C çelik kullanılmıştır. Ayrıca bu çalışmada perdeler her iki ucu da etrafındaki kolonlara bağlanacak şekilde tasarlanmıştır. Bu çalışmada yapılar dört, altı, sekiz ve on katlı olarak tasarlanmış olup, bir tanesi perdesiz referans model olarak seçilmiş ve incelenen diğer yapı modellerinde ise perdelerin alanları ve sayıları sabit tutulup perdelerin konumları değiştirilerek farklı yerleşime sahip perdeli-çerçeveli modeller oluşturulmuştur. Genel olarak dört katlı binalar için perdesiz bir referans yapı model ve farklı pozisyonlarda 13 perdeli yapı model incelenmiştir. Ayrıca altı, sekiz ve on katlı binaların her biri için bir referans yapı model ve dört perdeli yapı model değerlendirilmiştir. Bu çalışmada ETABS (V2018) programı ile mod birleştirme yöntemi kullanılarak yapılan analizlerden elde edilen sonuçlar karşılaştırılmıştır. Yapılan çalışmalarda Türkiye bina deprem yönetmeliği (TBDY-2018) göre çözümlemeler yapılmış ve elde edilen sonuçlardan deprem parametreleri, kat ötelemeleri, kat yer değiştirmeleri, periyotlar, kat kesme kuvvetleri ve burulma düzensizlikleri incelenerek karşılaştırmalar yapılmıştır. Sonuç olarak perdelerin gövde kısmına ve L'nin uç kısımlarına yakın hem kısa hem uzun kenarlarında paralel olacak şekilde yerleştirilse, deprem karşısında kat yer değiştirmeleri, A1 burulma düzensizliği, taban kesme kuvvetleri ve periyodlar bakımdan %40-%50 daha iyi performans gösterdiği tespit edilmiştir.