Lateral patellar instabilitede medial patellofemoral ligament rekonstrüksiyonu yapılan hastaların klinik ve cerrahi sonuçları

Amaç: Bu çalışmanın birincil amacı, rekürren patellofemoral instabilite tanısıyla gracilis tendonu kullanılarak izole Medial Patellofemoral Ligament (MPFL) rekonstrüksiyonu uygulanan hastaların orta dönem klinik ve radyolojik sonuçlarını değerlendirmektir. Çalışmanın ikincil amacı ise, postoperatif dönemde saptanan kuadriseps kas gücü yetersizliğinin ve eşlik eden anatomik risk faktörlerinin (özellikle artmış TT-TO mesafesi ve troklear displazi derecesinin) hastaların fonksiyonel skorları üzerindeki belirleyici etkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif gözlemsel çalışma, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde Ocak 2021 – Aralık 2024 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Çalışmaya, rekürren patella çıkığı tanısı ile opere edilen ve düzenli takipleri yapılan 15 hasta (9 sağ, 6 sol diz) dahil edildi. Cerrahi teknik olarak tüm hastalarda gracilis tendonu otogrefti kullanıldı; greft patellaya iki adet sütür ankor, femura ise floroskopi altında belirlenen Schöttle noktasına tünel açılarak biyovida ile tespit edildi. Fonksiyonel değerlendirmede hastaların preoperatif ve postoperatif Lysholm Diz Skoru, Kujala Patellofemoral Skoru ve Tegner Aktivite Skalası verileri karşılaştırıldı. Ek olarak, postoperatif kuadriseps kas gücü manuel testlerle değerlendirilerek hastalar "güçsüzlük var" ve "yok" şeklinde gruplandırıldı. Radyolojik analizlerde direkt grafilerde Insall-Salvati indeksi ve Dejour sınıflamasına göre troklear displazi; BT/MR kesitlerinde ise Tibial Tüberkül-Troklear Oluk (TT-TO) mesafesi ölçüldü. Verilerin istatistiksel analizi SPSS programı kullanılarak yapıldı. Bulgular: Çalışma grubunun yaş ortalaması 31.60 ± 8,53 yıl, ortalama takip süresi 27.27 ± 16.24 ay olarak saptandı. Radyolojik olarak hastaların %53,3'ünde Tip A, %26.7'sinde Tip B troklear displazi mevcuttu. Postoperatif dönemde Lysholm skorunda preoperatif döneme göre istatistiksel olarak anlamlı artış kaydedildi (53.47'den 69.80'e; p=0.045). Kujala ve Tegner skorlarında da klinik iyileşme gözlenmekle birlikte istatistiksel anlamlılığa ulaşılmadı. Hastaların %53,3'ünde (n=8) postoperatif kuadriseps güçsüzlüğü tespit edildi. Yapılan karşılaştırmalı analizde, kuadriseps güçsüzlüğü olmayan hastaların Lysholm ve Kujala skorlarının, güçsüzlüğü olan gruba göre istatistiksel olarak ileri derecede anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulundu (p<0.01). Radyolojik parametreler incelendiğinde, artmış TT-TO mesafesi ile postoperatif fonksiyonel skorlar (Lysholm ve Kujala) arasında negatif bir korelasyon saptanmadı. Sonuç: İzole MPFL rekonstrüksiyonu, patellar instabilitenin önlenmesinde ve diz stabilitesinin sağlanmasında güvenilir bir yöntemdir. Ancak çalışmamızın verileri, cerrahi ile sağlanan "mekanik" stabilitenin tek başına yüksek "fonksiyonel" başarıyı garanti etmediğini göstermektedir. Klinik başarının ve hasta memnuniyetinin en kritik belirleyicisi, anatomik faktörler ile birlikte postoperatif kuadriseps kas gücünün rehabilitasyon ile geri kazanılmasıdır. Bu nedenle cerrahi tedavi, etkin bir fizik tedavi programı ile desteklenmelidir.