Lise öğrencilerinin değerler eğitimine yönelik algılarının örtük program açısından incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, lise öğrencilerinin değerler eğitimine yönelik algılarının örtük program açısından incelenmesidir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışmasına göre desenlenmiştir. Araştırmanın katılımcılarını Kırşehir ili Çiçekdağı ilçesinde resmi bir ortaöğretim kurumunda öğrenim görmekte olan 82 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler, eğitim programları alanında uzman kişilerin desteğiyle hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler düzenlenip içerik analizi yöntemine göre analiz edilmiş, kategori ve temalar belirlenerek tablolar haline getirilmiş ve bu şekilde bulgular ortaya konmuştur. Katılımcı görüşleri bulgular kısmında elde edildiği haliyle sunulmuştur. Araştırma sonucunda lise öğrencilerinin, değerler eğitimini çoğunlukla sevgi, saygı, hoşgörü ve yardımseverlik gibi değerlerin aktarımı olarak algıladıkları ortaya çıkmıştır. Değerlerin ders içi etkinliklerde en çok speaking, listening, inceleme etkinlikleri, eğitsel videolar ile kazanıldığı ortaya çıkmıştır. Ders dışı etkinliklerde ise öğrencilerin değerleri sırasıyla en çok turnuvalar, okul gezileri, kültürel etkinlikler-törenler, sinema ve film etkinliği, tiyatro, iftar yemeği, seminerler, şiir dinletileri, yerli malı etkinlikleri, okul panoları ve yarışmalar yoluyla kazandıkları belirlenmiştir. Lise öğrencileri, okulda yapılan etkinliklerin; saygı, sosyallik, kendini ifade edebilme ve özgüvenli olma, sorumluluk bilinci ve disiplinli olma, milli benliği geliştirme, olumlu tutum geliştirme ve yardımlaşma gibi davranışları olumlu etkilediğini belirtmişlerdir. Ayrıca olumlu davranışlar kazanmada sınıf ortamının yardımlaşma, dayanışma, dostluk ve sorumluluk duygularını daha fazla geliştirdiği belirlenirken okul ortamının sosyalleşmeyi ve olumlu rol model edinmeyi daha fazla sağladığı görülmüştür. Aile ortamının ise örnek davranış kazandırdığı ve sosyal normların temelini oluşturduğu belirlenmiştir. Araştırma sonuçlarından hareketle örtük program dâhilindeki ders içi ve ders dışı etkinliklerin, değerlerin kazandırılmasında önemli bir yere sahip olduğu görülmüştür.