Yüksek LisansAçık Erişim

Edebi eser okurluğu ile zihinselleştirme ve empati arasındaki ilişki

Bu tez size mi ait?

Bu kayıt toplu arşivden geldi. Sizinse profilinize bağlayın.

2025
0 görüntülenme
0 i̇ndirme

Özet (TR)

Edebi eser okurluğunun, özellikle empati olmak üzere, bireylerin sosyal bilişsel becerilerine olumlu katkıda bulunduğu araştırmalarla gösterilmiştir. Bu tez, edebi kurgu okuryazarlığı ile sosyal bilişin iki temel kavramı olan empati ve zihinselleştirme arasındaki ilişkiyi incelemekte olup, edebi kurgu türünün okuyucuları karmaşık psikolojik simülasyonlara dahil ederek sosyal bilişi geliştirdiğini öne süren araştırmalar üzerine inşa edilmiştir. Çalışmaya 19–30 yaşları arasında 258 üniversite öğrencisi katılmıştır. Edebi kurgu okurluğu, katılımcıların Millî Eğitim Bakanlığı'nın "100 Temel Eser" edebi kanonundan okuduklarını bildirdikleri eser sayısı olarak tanımlanmıştır. Empati (bilişsel ve duygusal), zihinselleştirme (kendine ve başkasına yönelik), durumluk kaygı, sürekli kaygı ve varoluşsal endişeler standartlaştırılmış öz-bildirim ölçekleriyle çevrimiçi olarak ölçülmüştür. Hiyerarşik regresyon analizleri, edebi kurgu okurluğunun demografik faktörlerden bağımsız olarak genel, bilişsel ve duygusal empatiyi anlamlı şekilde artırdığını göstermiştir. Ancak edebi kurgu okurluğu zihinselleştirmeyi ve alt bileşenlerini öngörememiştir. Varoluşsal endişeler, empati ve başkasına yönelik zihinselleştirme ile pozitif, kendine yönelik zihinselleştirme ile negatif ilişkili bulunmuştur. Sürekli kaygı benzer şekilde ayrışmış bir örüntü göstermiş; bilişsel empati ve her iki zihinselleştirme boyutunu negatif tahmin ederken, duygusal empati ile istatistiksel anlamlılık eşiğine yakın hafif pozitif bir eğilim sergilemiştir. Edebi kurgu okurluğu ile kaygı veya varoluşsal endişeler arasındaki etkileşim etkileri anlamlı bulunmamıştır. Bu bulgular, empatinin ve zihinselleştirmenin farklı psikolojik süreçlerle şekillendiğine; edebi kurgunun ise zihinselleştirmeden ziyade empatik duyarlılıkla daha yakın ilişkili olduğuna işaret etmektedir.

Yazar

Onur Bal

Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır

Onur Bal (Yüksek Lisans Tezi). Edebi eser okurluğu ile zihinselleştirme ve empati arasındaki ilişki, 2025, Yeditepe University.

Lisans

Tüm Hakları Saklıdır

Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.

Yeditepe University tezlerinden daha fazlası