Bilişsel abartma tarzı ve anksiyete: Bu ilişkideki olumsuz problem yöneliminin düzenleyici rolü ve problem çözme stillerinin aracı rolleri
2023
0 görüntülenme
0 i̇ndirme
Danışman: Doç. Dr. Ayşe Altan Atalay
Özet (TR)
Bilişsel abartma tarzı (BAT), hızla yaklaşan ve riski artan olarak algılanan, gerçek veya hayali tehditler hakkında zihinsel temsiller oluşturma eğilimi ile tanımlanan, kaygıya özgü bir bilişsel kırılganlık faktörüdür. Riskind ve ark.'nın varsayımsal modeli (2006), bu zihinsel senaryoların, bireyleri uyumsuz kendini koruma davranışlarıyla yanıt vermeye yöneltebileceğini belirtmektedir, ve bu literatürde yeterince çalışılmamıştır. Mevcut çalışma Sosyal Sorun Çözme modeli boyutlarının rolü ile bu ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır, ve BAT'ın bireylerin belirli problem çözme stillerini kullanma eğilimlerini daha fazla artırabileceğini öngörmektedir. Negatif problem yönelimi, dürtüsel ve kaçıngan problem çözme stillerinin, BAT ile uyumsuz bir şekilde etkileşime girmesi sonucunda kişilerin kaygıya karşı savunmasızlığının artabileceği, BAT'ın rasyonel problem çözme stili ile etkileşiminin ise bu riski tamponlayabileceği varsayılmıştır. Depresyon ve yaş faktörleri kontrol altındayken, problem çözme stillerinin BAT'ın kaygı ile ilişkilendirmesindeki aracı rolü ve olumsuz sorun yöneliminin bu ilişkideki düzenleyici rolü incelenmiştir. 18-65 yaşları arasındaki 347 katılımcıdan, BAT, Sosyal Sorun Çözme boyutları, kaygı ve depresyonu değerlendiren ölçekler aracılığıyla tek bir zaman diliminde veri toplanmıştır. Bulgular, yüksek düzeyde negatif problem yöneliminin BAT'ın kaygı üzerindeki etkisini önemli ölçüde düzenlediğini göstermiştir. Üç problem çözme stilinin aracılık etkileri ve negatif problem yöneliminin dolaylı etkilerdeki düzenleyici etkisi ise anlamlı bulunmamıştır. Mevcut çalışma, yüksek BAT' nin ürettiği uyumsuz tepkilerin ve problem çözme stilleri ile kaygı arasındaki ilişkinin yeniden incelenmesine duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır.
Yazar
Dr. Laçin Kantarcı
Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır
Laçin Kantarcı (Yüksek Lisans Tezi). Bilişsel abartma tarzı ve anksiyete: Bu ilişkideki olumsuz problem yöneliminin düzenleyici rolü ve problem çözme stillerinin aracı rolleri, 2023, Koç University.
Anahtar Kelimeler
Lisans
Tüm Hakları Saklıdır
Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.
Koç University tezlerinden daha fazlası
- Turkish coffee fortune-telling ritual as a source of inspiration for designing object-mediated advice interactions(2017)
- On yedinci yüzyıl İstanbul'unda kültürler arası diyaloglar: Madonna della Misericordia ikonografisi ve Galata İkonası(2024)
- International marketing strategies of Ekom-Eczacıbaşı in the Russian market(1995)
- The Balkans in an Age of Baroque transformations in architecture, decoration, and patterns of patronage ad cultural production in Ottoman Europe, 1718-1856(2006)
- On the de Rham-Witt complex(2011)
- Single machine scheduling with timelag constraints(2014)
