Malatya tekstil fabrikalarında kullanılan çeşitli boyaların atık kayısıdan elde edilen aktif karbon ile adsorpsiyonunun incelenmesi

Bu çalışmada, adsorban madde olarak, aktif karbon (Dew11Zn5), ham kil vezeolit kullanılmıştır. Dew11Zn5 aktif karbonu, atık kayısıdan ZnCl2 ile kimyasalaktivasyonla hazırlanmıştır. Hekimhan-Malatya ham kil ve zeolit örnekleri buçalışmada diğer adsorban maddeler olarak kullanılmıştır. Deneylerde kullanılan Aktifkarbon (Dew11Zn5), ham kil ve zeolitin, BET yüzey alanı, gözenek hacmi, ortalamagözenek çapı gibi gözenek özellikleri, N2 adsorpsiyon izotermini temel alan t-plotmethodu ile karakterize edilmiştir. Dew11Zn5, kil ve zeolitin BET yüzey alanı sırasıyla1060, 7.61 ve 1.84 m2/g olarak tespit edilmiştir.Malatya tekstil işletmelerinde kullanılan 23 farklı boya adsorplanan maddeolarak seçilmiştir. Deneyler oda sıcaklığında 25oC ve 1, 3, 12 ve 24 st'tegerçekleştirilmiştir.DB2RN boyasının zeolit üzerine adsorpsiyon kinetiğinin incelenmesinde yalancıikinci mertebe kinetik modeli kullanılmıştır. Kinetik sonuçlar, DB2RN boyasının suluçözeltiden zeolit üzerine adsorpsiyonunun yalancı ikinci mertebe modele uyumlu olarakgerçekleştiğini göstermektedir. Ayrıca, DB2RN boyasının zeolit üzerine adsorpsiyontipi, 500 mg/L boya konsantrasyonu için fiziksel adsorpsiyon, 1000 mg/L boyakonsantrasyonu için kimyasal adsorpsiyon olduğu tespit edilmiştir.Adsorpsiyon mekanizmasının açıkça değerlendirilmesi için intrapartiküldifüzyon modeli kullanılmıştır. İntrapartikül difüzyon modeli sonuçları, yalnızcapartikül içine difüzyonun hız kontrol basamağı olmadığı aynı zamanda sınır tabakadifüzyonunun da adsorpsiyon hızını kontrol edebildiğini göstermektedir.ANAHTAR KELİMELER: Aktif karbon, Zeolit, Kil, Adsorpsiyon, Kinetik,Boyarmaddei