Matematik öğretiminde çokkültürlü eğitim ve ters yüz sınıf modeli ile öğrencilerin hoşgörü değerine yönelik farkındalıklarını ve matematik muhakeme becerilerini geliştirmeye yönelik eylem araştırması

Bu araştırmanın amacı matematik öğretiminde çok kültürlü eğitim ve ters yüz sınıf modeline dayalı öğretiminin altıncı sınıf öğrencilerinin hoşgörü değerine yönelik farkındalıklarını ve matematik muhakeme becerilerini geliştirmek ve öğretimde karşılaşılan sorunları gidermek için uygulanan eylem araştırmasının sonuçlarını değerlendirmektir. Araştırmanın katılımcılarını 23 altıncı sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılarak belirlenmiştir. Veri toplama araçları olarak hoşgörü değerine yönelik farkındalık düzeyi belirleme formu ve matematik muhakeme becerisine yönelik farkındalık düzeyi belirleme formu, kişisel bilgiler formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formları ile kamera kaydı, öğrenci öz-değerlendirme formu, senaryolar, araştırmacı ve öğrenci günlükleri kullanılmıştır. Araştırma 2021-2022 öğretim yılının bahar döneminde üç döngü ve altı eylem planı olarak gerçekleştirilmiştir. Eylem araştırmasına başlamadan önce mevcut durumu belirlemek için öğrencilerle odak grup görüşmeleri yapılmış ve bu görüşmeler temel alınarak senaryolar oluşturularak öğrencilere uygulanmıştır. Araştırmada hoşgörü değerine yönelik farkındalık kazandırmak için çok kültürlülüğün alt boyutlarına yönelik etkinlikler ve senaryolar hazırlanmıştır. Bu etkinlikler ve senaryolar altı hafta boyunca matematik derslerinde araştırmacı tarafından uygulanmıştır. Ayrıca öğrencilerin matematik muhakeme becerilerini geliştirmek için araştırmacı tarafından geliştirilen etkinlikler uygulanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi kullanarak analiz edilmiştir. Araştırmada geçerlik için uzman görüşleri ve güvenirliğin sağlanması için katılımcılarla uzun süreli etkileşim, sürekli gözlem, çeşitleme, katılımcı dürüstlüğünü destekleyici çalışmalar, tekrarlı sorgulamalar, kısa aralıklı toplantılar, meslektaş değerlendirmeleri ve kodlayıcılar arası güvenilirlik katsayısı hesaplama yöntemleri kullanılmıştır. Senaryoların dereceli puanlama anahtarı ile analizinden elde edilen bulgular öğrencilerin hoşgörü değeri ve matematik muhakeme becerilerinin eylem araştırmasından önce düşük düzeyde olduğunu göstermiştir. Eylem araştırmasının sonunda uygulanan senaryolardan elde edilen sonuçlara göre, öğrencilerin eylem araştırması sonrasında çok kültürlülüğün kültür, ırk-köken, cinsiyet, sosyo-ekonomik düzey, dil, inanç farklılığı alt boyutlarına yönelik hoşgörü farkındalıklarının arttığı bulunmuştur. Ayrıca eylem araştırması sonunda yapılan görüşmeler sonucunda öğrenciler eylem araştırması öncesine göre insanları daha iyi anladıklarını ve insanlara karşı daha hoşgörülü olduklarını belirtmişlerdir. Ayrıca sonuçlar matematik muhakeme becerisinin tahmin etme, rutin olmayan problemlerin çözümü, örüntüleri tanıma, çözüm için mantıklı yollar geliştirme, aynı verinin farklı gösterimi ve genelleme becerilerinde öğrencilerin gelişim gösterdiğini ancak çözüm yolunun doğruluğuna karar verme alt becerisinde gelişim göstermediklerini ortaya çıkarmıştır. Eylem araştırması sonunda yapılan görüşmeler sonucunda öğrenciler, matematik muhakeme becerisine yönelik yapılan etkinlikler ile matematik dersini daha iyi anladıklarını ve derse olan ilgilerinin arttığını belirtmişlerdir. Ayrıca öğrencilerle yapılan görüşmeler sonucunda öğrenciler ters yüz sınıf modeli ile yapılan dersin geleneksel sınıf modeline göre daha eğlenceli ve faydalı olduğunu belirtmişlerdir. Elde edilen bulgular ışığında çok kültürlü matematik öğretimi ve muhakeme becerilerinin geliştirilmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur.