Matematik öğretmen adaylarının matematiksel ilişkilendirme becerileri ve matematiksel ilişkilendirme öz yeterliklerinin incelenmesi

Bu çalışmada matematik öğretmen adaylarının matematiksel ilişkilendirme becerileri ve matematiksel ilişkilendirme öz yeterliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda çalışma, araştırmanın farklı olgularının ayrı metotlarla incelenip genişletilmesine olanak tanıyan karma araştırma biçiminde yürütülmüştür. Araştırma 2021-2022 eğitim-öğretim yılında bir devlet üniversitesinin, Matematik Öğretiminde İlişkilendirme dersini alan 50 matematik öğretmen adayı ile yürütülmüştür. Araştırmada yarı deneysel desen kullanılarak 6 haftalık bir eğitim uygulanmıştır. 6 haftalık bu eğitimin öncesinde ve sonrasında ölçek uygulaması yapılarak nicel verileri elde edilmiştir. Araştırmanın nicel kısmının katılımcıları olasılıklı olmayan örnekleme yöntemlerinden uygun örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Nicel veriler için Matematiksel İlişkilendirme Öz Yeterlik Ölçeği'nden (Özgen ve Bindak 2018) yararlanılmıştır. Matematik öğretmen adaylarının ön test ve son test arasındaki ortalama farkı incelemek amacıyla Bağımlı Örneklem t Testinden yararlanarak nicel analiz yapılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda öğretmen adaylarının hazırladığı ders planlarından ve öğretmen adayları ile yapılan görüşmelerden yararlanılmıştır. Uygulama ön test ve son test arasındaki fark puan düzeyleri dikkate alınarak on iki matematik öğretmen adayı ile gerçekleştirilmiştir. Görüşme ve ders planlarından elde edilen veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Nitel araştırma deseni olarak matematik öğretmen adaylarının matematiksel ilişkilendirmeye ilişkin deneyimlerini ilişkilendirme türlerine göre ortaya çıkartılması için durum çalışmasına başvurulmuştur. Yapılan analizler sonucunda matematik öğretmen adaylarının Matematik Öğretiminde İlişkilendirme dersini almadan önce ve aldıktan sonra uyguladıkları Matematiksel İlişkilendirme Ölçeği'nden elde ettikleri puanlar arasında fark olduğu ve bu farkın son test lehine olduğu görülmüştür. Görüşme yapılan öğretmen adaylarının günlük hayat ile ilişkilendirme, farklı disiplinlerle ilişkilendirme, matematiğin kendi içinde ilişkilendirilmesi ve farklı temsil biçimleri ile ilişkilendirilmesi dikkate alınarak incelendiğinde günlük hayat ile ilişkilendirmeyi diğer ilişkilendirme türlerine göre daha kolay kullandıkları görülmüştür. Farklı disiplinlerle ilişkilendirme yaparken zorlandıklarını ifade etmişlerdir. Genel bir inceleme yapıldığında tüm ilişkilendirme türlerinin öneminden bahsettikleri görülmüştür.