Matematiksel öğrenme etkinliklerinin tasarım ve uygulama niteliğinin değerlendirilmesi için bir model önerisi

Bu araştırmanın amacı matematiksel öğrenme etkinliklerinin tasarım ve uygulama niteliklerinin değerlendirilmesine dair bir model önerisi sunmaktır. Çalışmada yöntem olarak tasarım temelli araştırma modelinden esinlenerek adabte edilen bir kullanılmıştır. Araştırma süreci dört aşamadan oluşmaktadır. Araştırmanın ilk aşamasında etkinlik tasarım ve uygulama prensiplerine dair detaylı bir literatür taraması yapılmış ve bir taslak model elde edilmiştir. İkinci aşamada elde edilen taslak modelin rafine edilmesi için öğretmenlerin etkinlik tasarım ve uygulama süreçlerinde nasıl değerlendirmeler yaptıkları incelenmiştir. Bu aşamada 17 öğretmene eğitim verilerek model tanıtılmış ve bu öğretmenlerin değerlendirme profilleri ortaya konmaya çalışılmıştır. Ayrıca bu gruptan seçilen bir katılımcıya ait; sürece dair yazdığı raporlar, sınıf içi etkinlik uygulamasına dair elde edilmiş video kaydı ve yarı yapılandırılmış görüşmeler ile detaylı analizler yapılmıştır. Bu bulgular ışığında model revize edilerek önceki gruptan farklı 18 öğretmene eğitim verilmiş, eğitimlerden önce ve sonra uygulanan anketlerle ve etkinlik uygulamalarına dair video kayıtları ile veriler toplanmıştır. Araştırmanın üçüncü aşamasında eğitim alan öğretmenlerle odak grup görüşmesi yapılarak model ile ilgili deneyim, görüş ve eleştirileri alınmıştır. Araştırmanın dördüncü aşamasında alanda uzman akademisyenlerle odak grup görüşmesi yapılarak modelin son hali sunulmuş ve model ile ilgili görüş ve eleştirileri alınmıştır. Çoklu yöntem Araştırması olarak tasarlanan bu çalışmanın nitel boyutunda öğretmenlerin süreç ile ilgili yazdıkları raporlar, öğretmenler ve akademisyenlerle yapılan odak grup görüşmelerine ait dokümanlar ve öğretmenlere uygulanan formlar veri kaynakları olarak kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde betimsel ve içerik analizi yöntemleri kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde ise öğretmenlerin uyguladıkları etkinliklerden aldıkları puanlar kullanılmıştır. Nicel analizler bağlamında betimsel istatistikler ve Wilcoxon (işaretli rank) testinden faydalanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre etkinliklerin amaç, tasarım ve uygulama süreçlerinde farklı türde değerlendirmelerin yapıldığı görülmüştür. Bu kapsamda yapılan değerlendirmeler yapılış zamanına göre ön değerlendirme, süreç içinde değerlendirme ve son değerlendirme olarak adlandırılmıştır. Ayrıca değerlendirmelerin, nesnesine göre reflektif analiz ve didaktik değerlendirme; kapsamına göre ise etkinlik tasarım, uygulama ve değerlendirme prensipleri ile sınırlı olduğu görülmüştür. Çalışmanın sonunda etkinlik tasarım ve uygulama niteliğinin değerlendirilmesi için etkinlik tasarım ve uygulama sürecini değerlendirmeyi bir döngü içinde açıklayan ATU-D modeli önerilmiştir. ATU-D modeli kapsamında öğretmenlerin etkinlikleri ilk uygulamalarında başarısız olsalar dahi etkinliği revize edip tekrar uyguladıklarında daha başarılı uygulamalar ortaya koydukları görülmüştür. Bu kapsamda öğretmenlerin etkinlik uygulamasından sonra kendilerini başarısız bulsalar dahi vaz geçmeyerek etkinliği revize etmeleri ve uygulamaları önerilmiştir.