Mehmed Hulûsî Hikemiyât-ı Sâ'ib-i Tebrîzî (İnceleme-tenkitli metin)

Fars edebiyatının önemli isimleri, eserlerinin Türkçeye kazandırılması amacıyla yapılan tercüme ve şerh çalışmalarının odağında yer almıştır. Sadî-i Şirâzî, Feridüddin Attâr, Firdevsî, Nizâmî, Hâfız-ı Şirâzî ve Molla Câmî gibi şahsiyetlerin yanı sıra, 17. yüzyılın önde gelen şairlerinden Sâ'ib-i Tebrîzî de Türk edebiyatına etkileriyle dikkat çekmektedir. Sâ'ib-i Tebrîzî'nin eserlerini Türk okuyucusuna tanıtan çalışmalar arasında, Mehmed Hulûsî'nin Hikemiyât-ı Sâ'ib-i Tebrîzî ve Mücevherât-ı Sâ'ib-i Tebrîzî adlı şerh ve tercümeleri önemli bir yer tutmaktadır. Hulûsî, bu eserlerinde Sâ'ib'in edebî, felsefî ve tasavvufî görüşlerini aktarmıştır. Bu çalışma, Hikemiyât-ı Sâ'ib-i Tebrîzî üzerine yapılmış şerh ve tercümeleri incelemektedir. Süleymaniye Kütüphanesi'nde bulunan 2068 numaralı nüsha esas alınmış; Sermet Çifter Kütüphanesi ve Millî Kütüphane'deki nüshalarla karşılaştırılarak tenkitli metin oluşturulmuştur. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Girişte şerh ve tercüme geleneği ele alınmış; birinci bölümde Sâ'ib-i Tebrîzî ve Mehmed Hulûsî'nin hayatları, edebî kişilikleri ve eserleri incelenmiştir. İkinci bölümde eserin metinsel özellikleri ve Latin harflerine aktarım sürecinde karşılaşılan sorunlar değerlendirilmiş, üçüncü bölümde ise nüshaların tavsifi ve tenkitli metne yer verilmiştir. Sonuçta, Mehmed Hulûsî'nin çalışmaları aracılığıyla Sâ'ib-i Tebrîzî'nin eserlerinin Türk edebiyatına kazandırılmasının iki kültür arasında önemli bir köprü oluşturduğu vurgulanmıştır. Anahtar Kelimeler: Sâ'ib-i Tebrîzî, Mehmed Hulûsî, Hikemiyât-ı Sâ'ib-i Tebrîzî, şerh.