Mekkî sûrelerde müşriklerin çeşitli itirazları ve Kur'ân'ın bunlara cevapları (Mukâtil b. Süleyman örneği)

Bu tezde müşriklerin mekkî sûrelerdeki birtakım itirazları ve Allah'ın bu itirazlara Kur'ân'da verdiği cevapları Mukâtil b. Süleyman'ın ilk tam tefsir olan Tefsîr-i Kebîr'i bağlamında ele alınmıştır. Bu çalışma iki bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde Mukâtil b. Süleyman'ın hayatı, eserleri, çalışmaları incelenmiştir. İkinci kısımda ise Hz. Muhammed'in (sav) İslam'a davetini kabul etmeyen müşriklerin itirazları mekkî sûreler bağlamında tahlil edilmiştir. Yapılan tespitler neticesinde itirazların genel manada Yüce Allah'a, gönderilen vahye, Allah'ın elçisi olan Hz. Muhammed'e, müslümanlara ve ahiretin varlığına ilişkin olduğu tespit edilmiştir. Kur'ân'da müşriklerin itirazlarına ve itiraz sebeplerine birçok ayette değinilmiştir. Allah'a karşı yapılan itirazlar, daha çok Mekke toplumunda kökleşmiş olan putperestlik inancından neşet etmiştir. Kur'an ile ilgili olanlar da çoğunlukla vahyin kaynağıyla alakalıdır. Hz. Nebi hakkındaki itirazlar ise genel olarak beşer üstü elçi beklentisinden ve mucizelere şahit olma arzusundan ileri gelmiştir. Müminleri imanlarından çevirmek için çeşitli vaatlerde bulunan müşriklerin, yeniden dirilme ve ahiret hayatının varlığı konusunda da inkârı tercih ettikleri görülmüştür. Sonuç olarak Kur'ân'ın inzali ve tebliği esnasında müşriklerin İslam'a yönelik itirazlar ile bu itirazlara verilen cevaplar, Mukatil b. Süleyman'ın mekkî sûrelerle ilgili açıklamaları özelinde incelenmiştir.