Melissa officinalis bitki ekstresi ve osimertinibin küçük hücreli dışı akciğer kanseri hücre hattı üzerinde sinerjik antikanser etkilerinin incelenmesi

Kanser dünya çapında farklı türleri ile pek çok insanı etkileyen ve prognozunun genelleştirilmesi çok zor olan en önemli hastalıkların başında gelmektedir. Tedavide yeni nesil ilaçların geliştirilmesi ve cerrahi alandaki yenilikler hastaların yaşam sürelerini önemli ölçüde uzatmaktadır. İlaçlara karşı oluşan içsel ve dışsal direnç tedavinin önündeki en büyük engeli teşkil etmektedir. Akciğer kanserinde görülen kemorezistans da hastalığın nüks etmesine neden olup sağkalım oranlarını düşürmektedir. Kemorezistansa karşı yapılan çalışmalar bazı fitokimyasalların kanser hücrelerinin ilaç direncini aşabileceğine dair birçok kanıt sunmaktadır. Daha az yan etkiye sahip olmaları nedeniyle bitkisel ürünler, kanser tedavisinde giderek daha fazla ilgi görmektedir. Osimertinib oral olarak kullanılan, üçüncü nesil, geri dönüşsüz bir epidermal büyüme reseptörü tirozin kinaz inhitörüdür. Epidermal Büyüme Reseptörü aktive edici mutasyonlardan olan T790M direnç mutasyonlarını seçici olarak inhibe etmektedir. Melissa officinalis (M. officinalis) bitkisi düşük toksisitesi sayesinde çeşitli kanser türlerinin ve birçok kronik hastalığın uzun vadeli tedavisinde yardımcı olarak yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Bitkinin esansiyal yağının ve ekstraktlarının antikanser ve antiprolifreatif özellikleri pek çok insan kanser hücre hattında çalışılıp, anlamlı sonuçlar alınmıştır. Tez kapsamında in vitro şartlarda Küçük Hücreli Dışı Akciğer Kanseri hücreleri üzerinde M. Offıcinalis'in su ve metanol ekstresi ile osimertinibin sinerjik etkisi araştırılmıştır. Denemesi yapılan tüm dozlarda antagonizm belirlenmiş olup Compusyn Programı aracılığıyla en yüksek CI değeri 3031,44 olarak, M. Offıcinalis'in Metanol ekstraktı-osimertinib kombinasyonunun, sırasıyla 50 µg/ml- 50 nM dozlarında 48 saat inkübasyon sonrasında belirlenmiştir. En yüksek antagonistik bir etki belirlenen bu kombinasyonda bazı apoptotik ve pro-apoptotik genlerin ifade seviyeleri incelenerek kombinasyonel etkinin hangi metabolik etkileri olduğu kısmen ortaya koyulmuştur.