Merkez kurumlar olarak finansal sistem ve devletin politika ve uygulamalarının küçük ve orta ölçekli firmaların ihracat performansına etkisi üzerine nitel bir araştırma

Bu tezin amacı; "Türkiye'deki firmaların ihracat faaliyet ve performansı üzerinde, iki merkez kurum olan devlet ve finansal sistemin ne tür etkileri olduğunu" anlamaya çalışmaktır. Bu amaç çerçevesinde çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, kurumsal kuram hakkında zengin bir literatür araştırması yapılıp; kurumsal kurama temel oluşturan kurum, kurumsal kuramın temel tezi, eski ve yeni kurumsal kuram, çevre kavramı, eşbiçimlilik mekanizmaları ve kurumsal ögeler hakkında araştırmanın amacı kapsamında genel bilgi verilmesi amaçlanmıştır. İlk bölümde genel bir alt yapı oluşturulduktan sonra araştırma sorularımızın temelini oluşturacak olan ikinci bölümde ise "iş sistemlerinin kurumsal yapısı" ele alınmış, Whitley'in "ulusal iş sistemleri" olarak adlandırdığı devlet, finansal sistemler, beceri geliştirme ve kontrol sistemi, güven-yetki ilişkisi dört başlık altında incelenmiş; bunlardan esas olarak konumuzla doğrudan bağlantılı olan "devlet" ve "finansal sistemler" üzerinde önemle durulmuştur. Devamında, Türkiye özelinde bu sistemlerin uygulanma şekli ve etkinliğine değinilmiştir. Üçüncü ve son bölüm tezin ampirik kısmını oluşturmaktadır. Çalışmanın amacı doğrultusunda Türkiye'de ihracat faaliyetinde bulunan firmaların üst düzey yöneticileri ile mülakatlar gerçekleştirilerek veriler toplanmıştır. Bu bölümde ilk olarak devletin ve kurumlarının ihracat faaliyeti üzerinde ne tür etkileri olduğu irdelenip, finansal sistemlerin firmaların ihracat faaliyet ve performansına ne derecede etkisinin olduğu üzerinde durulmuştur. Devamında aracı kurumların ne derece etkin olduğu açıklandıktan sonra dış politikanın ihracat faaliyetlerine etkisi araştırılmış ve son olarak elde edilen veriler ışığında bir takım çıkarımlara gidilmiştir. Yapılan araştırmalar ve veri analizleri sonucunda elde edilen bulgulara göre; devletin, kurumların ve devletin dış politikasının ihracat faaliyet ve performansını çoğu zaman doğrudan bazı durumlarda da dolaylı olarak etkilediği, finansal sistemlerin firmaların ihracat performansı üzerinde önemli bir etken olduğu görülmektedir. Bazı şirketlerin aracı kurumlardan etkin şekilde faydalandığı bazı şirketlerin de aracı kurum kullanmaktan kaçındıkları sonucuna ulaşılmıştır.