Görsel algı yanlılıklarında üstbilişsel etkiler

Seri Bağımlılık (serial dependence) etkisi ard arda gelen görsel uyaranların temsilini etkileyen bir algısal yanlılıktır. Bu algısal yanlılığın ortaya çıkmasına neden olan temel görsel uyaran nitelikleri üzerine araştırmalar yürütülmüş olsa da , görsel temsillere dair üst bilişsel süreçlerin, özellikle de görsel temsillere duyulan güvenin, bu görsel yanlılığı nasıl şekillendirildiği tam olarak bilinmemektedir. . Bu çalışmada doğrudan görsel temsillere duyulan güvenin seri bağımlılık üzerine etkileri araştırılmıştır. Katılımcılar, sunulan Gabor yamalarındaki belirgin oryantasyon bilgisini kısa bir aranın ardından üretmiş, ve her bir denemenin ardından ürettikleri oryantasyon bilgisinin doğruluğuna dair güven derecelerini belirtmiştir. Aynı zamanda, katılımcılar rastgele uzunlukta değişen blokların ardından o bloktaki performanslarına dair genel bir güven değerlendirmesi yapmıştır. Böylelikle hem seri bağımlılıktaki güven etkisi, hem de deneme bazlı (lokal) ve de genel güven yargılarının ilişkisi bir görsel algı görevi çerçevesinde değerlendirilmiştir. Yürütülen analizler, seri bağımlılık etkisinin temsile duyulan güvene bağlı olarak değişkenlik gösterdiğini; yüksek güvenle belirtilen denemeleri takip eden denemelerde anlamlı bir çekici yanlılık gözlendiğini; düşük güven denemelerinde ise güvenilir bir seri bağımlılık etkisi olmadığı saptamıştır. Yerel güven değerlendirmelerinin aksine, genel güven değerlendirmelerinin seri bağımlılık üzerinde herhangi bir etki yaratmamıştır. Tüm bu bulgular, yakın algısal geçmişle üst bilişsel güven değerlendirmelerin dinamik doğasını ortaya koymaktadır.