Mikro taneli çimento ve uçucu kül karışımlarının jet grout kolonlarında enjekte edilebilirliğinin araştırılması

Jet grout, dünya genelinde yaygın kullanılan ve başarılı sonuçlar veren bir zemin iyileştirme uygulamasıdır. Bununla birlikte geoteknik mühendisleri ve uygulayıcıları açısından, en güvenilir yöntemlerden biri olma özelliğini sürdürmektedir. Jet grout yöntemi ile zayıf zeminlerin, taşıma gücü, geçirimlilik ve oturma gibi özellikleri iyileştirilmektedir. Genel anlamda bir delgi makinesine bağlı tijlerin, iyileştirme yapılacak derinliğe indirilmesi; tijin ucundan yüksek basınçlı çimento harcı gönderilmesi, belirli bir hızda tijin döndürülmesi ve yukarı çekilmesi esasına dayanmaktadır. Tez çalışmasında, laboratuvarda yapılan model deneylerle jet enjeksiyon karışımlarının enjekte edilebilirliği araştırılmıştır. Normal Portland çimentosu (NPÇ), mikro taneli çimento (DMFC-800) ve bu iki tip çimentonun ağırlığının %15'i oranında, F tipi uçucu kül (UK) eklenerek oluşturulan karışımlarından 4 farklı bağlayıcı tip oluşturulmuştur. Normal Portland çimentosu içeren bağlayıcılar için su/çimento 0.8, 1.0, 1.2 ve 1.4 oranlarında seçilen enjeksiyon harçlarıyla jet grout kolonları oluşturulmuştur. Mikro taneli çimento içeren bağlayıcılarla oluşturulan enjeksiyon harçları için su/çimento 0.8, 1.0, 1.4, 1.8, 2.4 ve 3.0 oranlarında jet grout kolonları imal edilmiştir. Oluşturulan kolonlardan alınan karot numuneleri üzerinde, serbest basınç ve yarmada çekme dayanım deneyleri yapılmıştır. 4 farklı bağlayıcı tip kullanılarak oluşturulan jet grout kolonları içerisinde, su/çimento oranı 0.8 olan kolonlarda en yüksek serbest basınç dayanım değerleri elde edilmiştir. Mikro taneli çimento içeren S/B oranı 0.8 olan kolonun ortalama serbest basınç dayanım değeri 18,80 MPa'dır. Yarmada çekme dayanımında ise mikro taneli çimentoya ağırlığının %15'i oranında uçucu kül eklenerek su/çimento oranı 0.8 olan, jet grout kolonunda yarmada çekme dayanım değeri 2,52 MPa bulunmuştur. Jet grout kolonlarından alınan numuneler üzerinde SEM ve EDS analizleri yapılarak, bağlayıcı malzemelerin morfolojik yapıları ve elementel yüzdeleri belirlenmiştir. Serbest basınç dayanım değerlerinde düşük S/Ç oranlı karışımlarda, uçucu külün olumlu etkisi yeterince görülmemişken, su miktarının arttığı yüksek su/çimento karışımlarda ise uçucu külün etkisinin daha belirgin olduğu görülmüştür.