Mimari tasarımda doğadan ilham alan strateji: Biyomimikri ve kinetik mimarlık yaklaşımlarının ara kesitinde iklime duyarlı çalışmaların incelenmesi

Yaşamı boyunca doğayla iç içe ve mücadele içinde olan insanoğlu; doğayı gözlemlemiş, ondan esinlenmiş, doğanın ve doğada yaşayan diğer canlıların davranış kalıplarını anlamaya ve yaşamına uyarlamaya çalışmıştır. İnsanoğlunun doğanın mükemmel düzenini ve dengesini anlamaya çalışarak ve ona öykünerek yaptığı tasarımlar, başlangıçta biçimsel taklide yönelik iken, süreç içerisinde biçimin gerisindeki çalışma prensibini anlamaya ve kendi yaşam alanlarına uyarlayarak kullanmaya dönüşmüştür. Yaşamın taklit edilmesi anlamında kullanılan Biyomimikri kavramı, doğadaki yaşamın çalışma mantığını gözlemleyen, araştıran ve doğadaki canlıların kullandıkları stratejileri öğrenerek taklit eden bir tasarım disiplini olarak ortaya çıkmıştır. Doğa, etkileşim içinde olduğu her canlıyla mükemmel bir uyum içindedir ve değişen koşullar karşısında üst düzey algılama, bilgi işleme ve performans gibi yetenekler geliştirmiştir. Doğal çevre gibi yapılı çevrenin de değişen koşullara uyum sağlayabilmesi gerekmektedir. Doğanın izlemiş olduğu yol ve benimsediği strateji, mimarlık disiplini için bir ilham kaynağı niteliğindedir. Bu çalışma doğadan ilham alan Biyomimikri ile Kinetik Tasarım yaklaşımlarını ve bu yaklaşımların arakesitinde üretilmiş çevresel değişimlere uyum sağlayabilen, iklime duyarlı ve enerjinin verimli kullanıldığı arakesitindeki örnekleri analiz ederek değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında doğanın bir kılavuz olarak mimari tasarımlar üzerindeki etkisi ve Biyomimikri ve Kinetik Tasarım yaklaşımlarının çözüm olma potansiyelleri örneklerle desteklenerek incelenmiş, günümüz koşullarına ve çevresel değişimlere uyum sağlayabilen Biyomimikri ve Kinetik Tasarım yaklaşımlarının kesişen noktaları analiz edilmiştir. Analiz çalışmaları ile biyomimetik kavramının iklim değişikliği, küresel ısınma, biyolojik çeşitliliğin korunması, enerjinin, suyun, havanın ve malzemenin korunumu, yapı performansının ve kaynak verimliliğinin arttırılması, insan sağlığı ve konforunun sağlanması gibi konularda mimari tasarıma uygulanabilecek potansiyeller barındırdığı sonucuna varılmıştır. Bu bağlamda doğadaki canlılardan alınan ilhamla Biyomimikri ve Kinetik Tasarım ilkeleri doğrultusunda çevresel etkilere ve iklime göre hareket edebilen elemanlarla desteklenmiş, bu değişimlere yanıt verebilen, iç mekân konforu sağlayabilen ve enerjiyi etkin ve verimli kullanabilen tasarım önerileri sunulmuştur.