Toprak rengi ve toprak verimliliği ilişkisinin modellenmesi

Toprak rengi, toprak özellikleri hakkında önemli bilgiler sağlamaktadır. Toprak rengi işlenen yarı kurak eğimli arazilerde sıklıkla değişmekte olup bu durum arazi üzerinde toprak verimliliğindeki farklılıklara işaret edebilir. Bu çalışma ile buğday tarımı altında yarı-kurak eğimli bir arazideki toprakları temsilen alınan 155 toprak örneğinde renk değişkenleri (L*: toprak parlaklığı, a*: toprak kızarıklığı ve b*: toprak sarılığı) ile bazı temel toprak özellikleri arasındaki ilişkilerin modellenmesi amaçlanmıştır. Temel toprak özellikleri laboratuvarda analiz edildi, renk değişkenleri ise bir spektrofotometre ile hem hava kuru hem de ıslak (yaklaşık tarla kapasitesi) toprak numunelerinde ölçüldü. Renk değişkenlerinin ve toprak özelliklerinin değerleri karşılıklı grafiklendi ve aralarındaki ilişkiler en uygun regresyon model tipi kullanılarak modellendi. a* ve b* değerleri ile kıyaslandığında L* değerleri ile toprak özellikleri arasındaki korelasyon katsayıları daha yüksek bulunmuş olup, söz konusu korelasyonların toprak örnekleri ıslakken çok daha güçlü olduğu görülmüştür. İncelenen topraklarda, toprağın CaCO3 içeriği ile -L*-ıslak arasındaki ilişki en yüksek olup (r=0,84), bu ilişki birinci derece bir lineer regresyon denklemi ile açıklanmıştır. EC değerleri ile L*-ıslak arasında nispeten kuvvetli bir ilişki bulundu (r=0,74) ve bu ilişki üçüncü derece bir polinom denklemi ile modellendi. Kil, kum ve K içeriği L*-ıslak ile daha düşük ancak önemli bir korelasyon gösterirken; silt, OM içeriği, FC, WP ve ASI ile L*-ıslak arasındaki ilişki önemli bulunmamıştır. Toprakların aşırı yüksek CaCO3 içeriği muhtemelen OM ile L* arasındaki ilişkiyi gölgelemiştir. Sonuçlar, CaCO3 içeriğinin aşırı yüksek olması nedeniyle çalışma alanında toprak verimliliğinin renk değişkenleri kullanılarak tahmin edilmesinin mümkün olmayabileceğini ve toprak renk değişkenlerinin laboratuvarda belirlenmesinde toprağın su içeriğinin dikkate alınması gerektiğini göstermiştir.