Modernleşmenin kırsaldaki izleri: Köy enstitüleri yerleşkelerinin miras değerleri ve korunmaları üzerine bir çalışma

Erken Cumhuriyet Dönemi, bir ulus oluşturmayı amaçlayan birçok reformu içerir. 1937 yılında kırsal kalkınmayı desteklemek için geliştirilen bir eğitim politikası olarak köy öğretmeni yetiştirilmesi planlanmış ve ilk deneme olarak Eğitmen Kursları ve Köy Öğretmen Okulları açılmıştır. Bu girişim, 1940-1948 yılları arasında kurulan 21 Köy Enstitüsü ile ülke geneline yayılan bir eğitim hareketine dönüşmüştür. Köy Enstitüleri resmi olarak 1954 yılında kapatılmıştır. Bu tez kapsamında ele alınan 21 Köy Enstitüsü yerleşkesi, özgün ve güncel durumları karşılaştırılarak incelenmiştir. Kırsalda modernin mimari izini sürmek üzere gerçekleştirilen bu araştırma ile yapılan analizler ışığında, literatür ve arşiv çalışmaları sonucu ulaşılan teorik bilginin mekândan elde edilen verilerle çakıştırılarak desteklenmesi hedeflenmiştir. Yöntem olarak, her bir enstitü için ayrı ayrı ve farklı detaylarda gerçekleştirilen araştırma, belgeleme, analiz ve değerlendirme aşamaları sonucunda Köy Enstitülerinin değerleri ve korunmasına yönelik kavramsal bir model geliştirilmiştir. Bu kapsamlı araştırma verilerinin bir araya getirilmesi ve bilginin mekânsal veriye dönüştürülmesi için Coğrafi Bilgi Sistemleri veri tabanı oluşturulmuştur. Böylece Erken Cumhuriyet Dönemi'nde Türkiye Cumhuriyeti'ndeki modernleşme hareketlerinin önemli bir sosyal ve kültürel parçası olan Köy Enstitüleri sisteminin tarihsel ve güncel veriler doğrultusunda mekânsal çözümlemeleri yapılarak Köy Enstitüleri yerleşkelerinin somut ve somut olmayan nitelikleriyle geleceğe aktarılmalarına dair koruma ilkeleri geliştirilmiştir.