Muhammed Zâhid El-Kevseri'nin hayatı, eserleri ve kelâmî görüşleri

ÖZETYüksek Lisans TeziMuhammed Zâhid el-Kevseri'nin Hayatı, Eserleri ve Kelâmû GörüşleriOsman VERİMDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimleri EnstitüsüTemel İslâm Bilimleri Anabilim DalıMuhammed Zâhid el-Kevserû, Kafkasya'dan göç edip gelen birailedendir. 1879'da Düzce'nin Hasan Efendi Köyü'nde doğduğunda kendisiniilmû ve dinû ağırlığı olan bir ortamda buldu. İptidaiye ve Rüştiyeyi Düzce'deokuduktan sonra yüksek öğrenimini İstanbul'da tamamladı. Dönemin ünlüâlimlerinden de özel dersler ve icazetler aldı. Fatih Camii'nde müderrislikyaptı, Daru'ş-Şafaka'da Arapça dersleri verdi. Pek çok talebe yetiştirdi. Resmigörev aldığı günden itibaren hep İttihat ve Terakki ile karşı karşıya geldi ve1922'de Mısır'a göç etmek zorunda kaldı. İlmû çalışmalarının çoğunu Mısır'dayaptı. 1951'de vefat etti.Kevserû, Allah'ın sıfatları, özellikle haberû sıfatlar üzerinde önemledurur. Ona göre, Yed (el), vech (yüz), istivâ gibi sıfatların kelime anlamlarınınAllah Teâlâ için kullanılması doğru değildir. Bunların te'vil edilmesi gereklidir.Diğer konularda olduğu gibi, Allah'ın kelâm sıfatı ve Kur'an'ınyaratılmış olup olmadığı konusunda da Ehl-i Sünnet'in görüşünü savunur.Kevserû'ye göre, insanların bir takım ihtiyarû (kendi tercih ve seçimlerinedayalı) fiilleri vardır ve bunlarla sevap kazanırlar veya ceza görürler. Allah'ınezelû bilgisinin veya iradesinin, insanın gelecekte yapacağı fiillerini kapsaması,insanın bir fiili yapmak istemesine, seçimde bulunmasına aykırı ve engeldeğildir.Fiil her ne kadar Allah'ın kudretiyle yaratılsa da insan, kendi iradesinetabi olan gücünü o fiile sarf etmedikçe Allah o fiili yaratmaz.Anahtar Kelimeler: 1) Muhammed Zâhid el-Kevseri 2) Allah 3) Sıfatlar 4) İnsanın fiilleri 5) İradehürriyeti