Mükerrer sezaryen vakalarında postoperatif analjezi amacıyla ultrason eşliğinde uygulanan "Transversus Abdominis Plan" ve "Transversalis Fasya Plan" bloklarının etkinliğinin karşılaştırılması: Prospektif gözlemsel çalışma

Amaç: Spinal anestezi altında mükerrer sezaryen cerrahisi geçiren gebelerde postoperatif dönemde ağrıyı azaltmaya yönelik uygulanan Transversus Abdominis Plan (TAP) bloğu ile Transversalis Fasya Plan (TFP) bloğunun harekette ve istirahatte ağrı skorları üzerine etkilerininin, ilk mobilizasyon için geçen sürelerinin ve analjezik kullanım miktarlarınının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Mükerrer sezaryen cerrahisi geçiren ve postoperatif analjezi amacıyla TAP ve TFP blok uygulanan 20-45 yaş arası ASA 1 ve ASA 2 risk skoruna sahip 90 hasta postoperatif dönemde incelendi. Hastalar Transversalis Fasya Plan bloğu uygulanan (Grup I) ve Transversus Abdominis Plan bloğu uygulanan (Grup II) olmak üzere 2 farklı gruba ayrıldı. Postoperatif dönemde ağrı skorları 0, 3, 6, 12 ve 24. saatlerde hareketle ve istirahatle Vizüel Analog Skala (VAS) kullanılarak değerlendirildi. Ayrıca postoperatif dönemde ilk mobilizasyon süreleri kaydedildi. Hastalara gereklilik halinde bloklara ek olarak analjezik ajanlardan parasetamol, diklofenak sodyum ve tramadol uygulandı. Postoperatif 24 saatlik süreçte toplam kullanılan analjezik miktarları kaydedildi. Ayrıca 24 saatlik süreçte bulantı, kusma, kaşıntı gibi opioid kullanımına bağlı ortaya çıkabilecek komplikasyonlar not edildi. Çalışmadan elde ettiğimiz veriler IBM SPSS 25.0 (SPSS Inc., Chicago, IL, USA) paket programında analiz edildi. Bulgular: Transversalis Fasya Plan bloğu uygulanan (Grup I) hastalarda Transversus Abdominis Plan bloğu uygulanan (Grup II) hastalara göre 3., 6., 12. ve 24. saatte istirahat ve hareket halinde ağrı skorları istatiksel olarak anlamlı bir şekilde daha düşük olarak saptandı. Ayrıca ameliyat sonrası ilk mobilizasyon süreleri karşılaştırıldığında Grup I deki hastaların Grup II deki hastalara göre istatiksel olarak anlamlı bir şekilde daha erken mobilize olduğu görüldü (p=<0,001). Gruplar arası 2 analjezik kullanım miktarları karşılaştırıldığında Grup II deki hastaların Grup I deki hastalara göre anlamlı bir şekilde parasetamol ve diklofenak sodyum kullanımlarının daha fazla olduğu izlendi (p=<0,001). Grup I ve Grup II arasında tramadol kullanım miktarlarında anlamlı bir fark saptanmadı (p=0.101). Opioidlere bağlı gelişebilecek komplikasyonlar iki grupta da birbirine yakın oranlarda izlendi. Sonuç: Postoperatif ağrının kontrolünde Transversalis Fasya Plan bloğunun Transversus Abdominis Plan bloğuna göre daha etkili olduğu, ağrı skorlarının daha düşük olduğu görüldü. İlk mobilizasyon süreleri açısından da Transversalis Fasya Plan bloğu daha erken mobilizasyon imkanı sağladı. Opioid tüketimi açısından fark görülmezken, parasetamol ve diklofenak sodyum kullanımı Transversus Abdominis Plan bloğu yapılan grupta daha fazla olarak görüldü. Bu veriler ile Transversalis Fasya Plan bloğunun Transversus Abdominis Plan bloğuna göre sezaryen cerrahisi sonrası ağrı kontrolünde daha üstün bir blok olduğu görüldü. Anahtar Kelimeler: Transversalis Fasya Plan bloğu, Transversus Abdominis Plan bloğu, opioid tüketimi, mükerrer sezaryen cerrahisi, ilk mobilizasyon zamanı.