Karma modelli montaj hattının çok amaçlı tasarımı

Montaj hattı dengeleme problemi, montaj hattının veya istasyonlara atanan işlemlerin optimize edilmesi için kullanılan bir araçtır. Karma modelli montaj hattı bir ürünün birden fazla modelinin üretildiği hatlardır. Bugünün küresel pazarında ve endüstrisinde rekabetin artması nedeni ile işletmeler ürün çeşitlerini artırıp, ürün sayısını düşürerek ürün esnekliğini arttırmaktadır. Oluşan rekabetten dolayı çok/karma modelli montaj hattı problemleri tek modelli montaj hattı probleminden daha önemli hale gelmiştir. Model çeşidinin artması ile karma modelli montaj hattı sistemi daha karmaşık hal almıştır. Bu çalışmada başlangıçta karma tamsayılı programlama modeli ile çevrim ve toplam transfer zamanını düşürmek amacıyla modellerin istasyonlar arasında çok dolaşmasını engelleyecek montaj rotası seçimi yapılmıştır. Daha sonra istasyon açma maliyeti ele alınarak zaman ve maliyeti minimize edecek bir karma tamsayılı programlama modeli hedef programlama yöntemi ile çözülmüştür. Oluşturulan modeller literatürden alınan veri setlerine uygulanmış ve daha sonra Arçelik A.Ş'den alınan LCD montaj hattı bandına uygulanarak sonuçlar değerlendirilmiştir. Zaman ve maliyet gözönünde bulundurularak işletmenin hedefleri doğrultusunda farklı senaryolar ele alınarak sonuçlar işletmeye sunulmuştur. Sunulan senaryolara ait analizler sonucu pozitif sapmalar 0 çıkmış, istasyon iş yüklerine ait çevrim zamanı ve denge kaybı hesaplanmış ve denge kaybı esas alınarak en az denge kaybı olan senaryo diğer bir deyişle istasyon iş yükleri arasında en az sapma olan senaryo işletmeye önerilmiştir. Bu senaryoya ait hedef değerlerler en uygun hedef değerler olarak tespit edilmiştir. En son aşamada seçilen senaryoya ait duyarlılık analizi İLOG OPL 12.2 optimizasyon programında yapılarak amaç fonksiyondaki ve hedeflerdeki parametrelerin duyarlılığı ölçülmüştür.