Multıple skleroz hastalarının (relapsing/ remitting) atak ve remisyon dönemlerinde T helper hücre yüzeyindeki integrinlerin araştırılması

Amaç: Multiple Skleroz, merkezi sinir sisteminin kronik enflamatuvar demiyelinizan bir hastalığıdır. Hastalığın etyolojisi günümüzde hala netlik kazanmamıştır. Aşırı aktive T yardımcı lenfositlerin periferik kandan kan beyin bariyerini geçip merkezi sinir sisteminde enflamatuvar sitokinler salgılamasının hastalığın nedenlerinden biri olduğu düşünülmektedir. Bu çalışma, Multiple Skleroz (RR-MS) hastalarının atak döneminde T yardımcı lenfositlerin alt gruplarındaki değişiklikleri ortaya koyarak, bu dönemin periferik kan analizi ile ortaya konulup konulamayacağını araştırmak için planlanmıştır. Bunun için atak ve remisyon dönemindeki RR-MS hastalarının periferik kanında Treg, Th1, Th2, Th17, Th17.1 oranları ve bu hücrelerin kan beyin bariyerini aşıp enflamasyonun oluşmasında rolü olduğu düşünülen hücre yüzey integrinlerinden αLβ2, αMβ2, α4 ve β3 eksprese eden T yardımcı lenfositlerinin oranları belirlendi. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız prospektif bir çalışma olarak tasarlanmış olup Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nöroloji Anabilimdalı'na başvuran atak döneminde 20 ve remisyon döneminde 20 RR-MS hastası çalışmaya katıldı. Ayrıca herhangi bir akut veya kronik bilinen bir hastalığı olmayan 20 sağlıklı birey de dahil edildi. Gönüllü olan her kişinin periferik venöz kanı alınıp T yardımcı lenfosit oranları ve integrin ekspresyon düzeyleri akım sitometri metodu ile belirlenerek kontrol, atak ve remisyon hasta gruplarında istatistiksel karşılaştırma yapıldı. Bulgular: Üç grupta Ortalama ± SS değerlerine sırasıyla bakıldığında total lenfosit düzeyi atak grubunda (%25,73 ± 7,35) kontrol grubuna (%33,05 ± 8,74) göre daha düşük bulundu (p=0.007). Th hücre düzeyi remisyon grubunda (%49,30 ±9,09) kontrol grubuna (%42,85 ± 6,22) daha yüksek saptandı (p=0.038). Th17.1 hücre düzeyi atak grubunda (%17,47 ± 3,06) kontrol grubuna göre (%14,16 ± 3,24) daha yüksek olduğu tespit edildi (p=0.042). Ayrıca Th2/Th17 oranına bakıldığında atak grubunda (2,16 ± 0,53) kontrol grubuna (3,41 ± 1,02) daha düşük olduğu belirlendi. Th17.1 hücrelerinde αMβ2 ekspresyon düzeyi hem atak (%1,36 ± 0,80) hem de remisyon grubunda (%1,47 ± 1,15) kontrol grubuna (%2,55 ± 1,50) göre daha düşük düzeydeydi (p<0.05). Th1 hücrelerinde α4 ekspresyon düzeyi atak grubunda (%77,56 ± 8,68) kontrol grubuna (%83,48 ± 4,78) göre daha düşük düzeydeydi (p=0.027). Sonuç: Multiple Skleroz patogenezinde son yıllarda önemli rol oynadığı düşünülen Th17.1 hücresinin bu çalışmada periferik kanda atak grubunda yüksek düzeyde saptanması ve yine Th2/Th17.1 oranının atak grubunda düşük olması bu hücrenin atak döneminin bir pratik belirleyicisi olduğunu düşündürmektedir. Periferik kanda T yardımcı lenfositlerinin integrin ekspresyon düzeylerinin atak dönemini belirlemeye uygun olmadığı görüşündeyiz.