Nahiv literatüründe yöntem ve Sabbân Hâşiyesi örneği

Yazıldığı ilk dönemden günümüze kadar Arap dili gramer alanında te'lîf edilen eserler bir takım yöntemlere göre te'lîf edilmiştir. Söz konusu yöntemlerin tercih edilme nedenleri, eserin yazılma amacı ile doğrudan bağlantılıdır. Kimi eserler kolay anlaşılma veya kolay ezberlenme amacı esas alınarak mensur metin veya manzum metin yöntemi ile kimi eserler anlaşılması zor eserleri açıklamak için şerh veya hâşiye yöntemiyle kimi eserler ise hacimli bir eseri özetleme gayesiyle ihtisar yöntemi ile te'lîf edilmiştir. Bu yöntemlerden her birinin kendine mahsus bir takım özellikleri vardır. Bu çalışmada, ilk önce te'lîf yöntemleri hakkında bilgi vererek ardından bu te'lîf yöntemlerinden hâşiye türünde yazılmış olan Hâşiyetü's-Sabbân eserini ele aldık. Çalışmadaki amacımız, söz konusu yöntemler ile yazılmış eserlerde saklı olan bu yöntemleri tespit ederek yöntemlerin amacını ve özelliklerini ortaya koymak ve değerlendirmektir. Çalışmayı meydana getirmek için nahiv literatüründeki eserlerin detaylı taramasını yaptık, tespit ettiğimiz yöntemlerden ise hâşiye yöntemini Hâşiyetü's-Sabbân eseri özelinde ele aldık. Yapılan çalışma ile birlikte Arap dili gramer literatüründeki eserlerin hangi yöntemler ile te'lîf edildiğini ortaya koyarak bu eserlerden faydalanmak isteyen okuyuculara yazıldığı yönteme göre eseri ele almasına katkı sağlamayı hedefledik.