NaOCL uygulanan dentinin bağlanma dayanımına farklı antioksidanların etkisinin yaşlandırma işlemi sonrası karşılaştırmalı olarak incelenmesi

Bu in vitro tez çalışmasının amacı; dentin yüzeyine sodyum hipoklorit (NaOCl) uygulamasından sonra farklı sürelerde uygulanan iki antioksidanın [sodyum askorbat (SA) ve proantosiyanidin (PA)] dentin ile iki aşamalı bir self-etch adeziv (Clearfil SE Bond) arasındaki erken ve geç dönem makaslama bağlanma dayanımına (MBD) etkisini incelenmesidir. Bu çalışmada 160 adet daimi insan molar diş koronal dentin yüzeyi açığa çıkarılacak şekilde, düşük hızda elmas disk ile kesildi. Dentin örnekleri 30 mm çapında, 10 mm yüksekliğindeki akrilik silindirlere gömüldü. Örnekler rastgele olarak 8 ana gruba (n=20) ayrıldı. NaOCl uygulanmayan ve uygulanan grup olmak üzere iki kontrol grubu oluşturuldu (CSE, NaOCl). Geriye kalan deney örneklerine önce 10 dakika %5,25'lik NaOCl sonrasında %10'luk SA ve %15'lik PA antioksidan solüsyonları farklı sürelerde (1 dk, 5 dk, 10 dk) uygulanarak 6 adet antioksidan deney grubu hazırlandı (SA1, SA5, SA10, PA1, PA5, PA10). Tüm gruplardaki örneklere 2 aşamalı bir self-etch adeziv (Clearfil SE Bond, Kuraray Inc.) ve kompozit rezin (Filtek P60, 3M ESPE) üretici talimatlarına göre uygulanarak ışıkla polimerize edildi. Tüm gruplar erken ve geç dönem olmak üzere iki alt gruba ayrıldı (n=10). Erken dönemdeki örneklere restorasyondan hemen sonra, geç dönem grubundaki örneklere ise termal yaşlandırma işlemi (5000 siklus) sonrasında MBD testi yapıldı. Bu çalışmanın sonucunda; NaOCl grubunun erken ve geç dönemdeki MBD değerleri her iki antioksidanın da tüm uygulama sürelerindeki erken ve geç dönem MBD değerlerinden düşük bulundu (p<0,05). Erken dönemde; SA uygulanan gruplarda, 1 dk uygulanan SA grubu 5 ve 10 dk SA uygulanan gruplardan anlamlı derecede düşük MBD değeri gösterdi (p<0.05). PA uygulanan gruplarda ise 1 dk uygulanan PA grubunun erken dönemdeki MBD değeri, 5 dk PA uygulanan gruptan anlamlı derecede düşük olduğu görüldü (p:0,019; p<0.05). Geç dönemde ise; her iki antioksidanın da farklı uygulama sürelerindeki MBD değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Bu in vitro çalışmanın bulgularına göre NaOCl uygulaması sonrası her iki antioksidanın uygulama süresi arttıkça hem erken hem de geç dönemde MBD değerlerini arttırdığı görülmüştür. Bu çalışmanın sınırları içerisinde NaOCl sonrası rezin-dentin MBD değerlerinin arttırılması ve uzun vadede restorasyonun dayanıklılığının korunması amacıyla %10'luk SA veya %15'lik PA antioksidan ajanlarının en az 1 dk kullanımı önerilebilir. Anahtar kelimeler: Sodyum hipoklorit, Makaslama bağlanma dayanımı, Sodyum Askorbat, Proantosiyanidin