Öğretim elemanlarının e-öğrenme hazırbulunuşluk düzeyleri ile öz-düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu çalışmanın temel amacı Batı Karadeniz Bölgesindeki üniversitelerde görev yapan öğretim elemanlarının e-öğrenme hazırbulunuşluk düzeyleri ile öz-düzenleme becerileri arasındaki ilişkiyi demografik değişkenler (cinsiyet, yaş, akademik unvan, medeni durum, çocuk sayısı, yabancı dil seviyesi, haftalık ders yükü, kitlesel açık çevrimiçi derslere (KAÇD) katılım) açısından incelemektir. Bu araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada ulaşılabilir örneklem yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya 253 öğretim elemanı gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmanın verileri "Akademik Personelin E-Öğrenmeye Hazır Bulunuşluk Ölçeği" ve "Öz-Düzenleme Ölçeği" ile toplanmıştır. Verilerin analizi için SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. Öğretim elemanlarının e-öğrenmeye hazırbulunuşluk düzeyleri ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin cinsiyet, yaş, akademik unvan, medeni durum, çocuk sayısı, yabancı dil seviyesi, haftalık ders yükü, KAÇD katılım değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterip göstermediğini tespit etmek amacıyla iki değişkenli verilerde bağımsız gruplar için t-testi, ikiden fazla değişkene sahip olan verilerde tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Tek yönlü varyans analizi sonrası ikili gruplar arasındaki anlamlı farklılıkları belirlemek amacıyla post-hoc testlerinden Scheffe testi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkinin incelenmesinde korelasyon ve regresyon tekniğinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; öğretim elemanlarının e-öğrenme hazır bulunuşluk düzeyleri ile öz-düzenleme becerileri arasında pozitif yönde ama düşük düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Cinsiyet, yaş, çocuk sayısı, akademik unvan, haftalık ders yükü ve KAÇD katılım durumu değişkenlerinin, e-öğrenme hazırbulunuşluk düzeyi ile öz-düzenleme becerisi üzerinde herhangi bir etkisi bulunmaz iken; medeni durum ve yabancı dil okuma seviyesinin öz düzenleme becerisi üzerinde, yabancı dil anlama, yabancı dil konuşma ve yabancı dil yazma seviyesinin e- öğrenme hazır bulunuşluk düzeyinde etkili bir değişken olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmanın sonucunda, öğretim elemanlarının demografik değişkenleri açısından e-öğrenme hazır bulunuşluk düzeylerine en çok katkıyı KAÇD katılım değişkeni göstermiş ve aralarında anlamlı bir farklılık görülmüştür. Öz-düzenleme becerilerinde en çok katkıyı yabancı dil okuma seviyesi değişkeni göstermiş fakat aralarında anlamlı bir farklılık görülmemiştir. 2020 yılının ilk aylarından bu yana yaşanan pandemi süreci göz önüne alındığında, bireylerin yaşam boyu öğrenme faaliyetlerine devam edebilmelerinde ve ruh sağlıklarını koruyabilmelerinde e-öğrenme platformları çok önemli bir yer tutmuştur. Yaşam boyu öğrenme, sadece formal eğitim alan kişiler için değil öğrenmeye açık her birey için hayat boyu devam eden bir süreçtir. KAÇD'ler bireylerin öğrenme ihtiyacını karşılamak için çeşitli alanlarda kurs imkânı sağlayan ve kullanımı gün geçtikçe yaygınlaşan e-öğrenme ortamlarıdır. Türkiye'de kullanımı yeni yaygınlaşan KAÇD'ler üzerine sınırlı sayıda akademik çalışma yapılmıştır. Öğretim elemanlarının e-öğrenme hazır bulunuşluk düzeyleri ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkiyi farklı değişkenler açısından incelemeyi amaçlayan bu çalışmanın bundan sonra bu alanda yapılacak çalışmalara ışık tutacağı düşünülmektedir.