Öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasındaki ilişki

Bu çalışma, kamu okullarında görev yapan öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile çalıştıkları kuruma karşı oluşturdukları psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasındaki ilişkileri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu temel amaç doğrultusunda " Öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki var mıdır? " sorusuna yanıt aranmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, 2019–2020 öğretim yılında Kütahya ili Gediz, Şaphane, Simav ve Çavdarhisar ilçelerindeki kamuya bağlı okullarda görev yapan 1502 öğretmen oluşturmaktadır. Kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemiyle seçilen araştırma örneklemini ise, 405 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırma verileri, Basım ve Begenirbaş (2012) tarafından Türkçeye uyarlanan "Duygusal Emek Ölçeği" ve Koçak (2016) tarafından geliştirilen "Psikolojik Sözleşmeye Uyma Düzeyi Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizi için Doğrulayıcı Faktör Analizi, Aritmetik Ortalama, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Bağımsız Örneklemler t-Testi, Pearson Momentler Çarpımı Katsayısı ve Çoklu Regresyon Analizinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenlerin duygusal emek gösterimlerine yönelik algı düzeylerinin yüzeysel rol yapma boyutunda düşük, derinden rol yapma boyutunda yüksek ve doğal duygular boyutunda çok yüksek olduğu saptanmıştır. Öğretmenlerin, araştırmanın diğer değişkeni olan psikolojik sözleşmeye uymalarına yönelik algı düzeylerinin kurumsal gelişime yönelik çaba boyutunda çok yüksek, ekstra performans ve sadakat boyutları ile psikolojik sözleşmenin toplamında ise yüksek olduğu görülmektedir. Öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasındaki ilişkiler incelendiğinde, öğretmenlerin psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri ile doğal duygular boyutu arasında pozitif yönlü ve orta düzeyde bir ilişki varlığına rastlanmıştır. Son olarak, öğretmenlerin duygusal emeklerine yönelik derinden rol yapma ve doğal duygular davranışlarının, psikolojik sözleşmeye uyma düzeylerinin %12'sini anlamlı bir şekilde açıklayabildiği görülmüştür.