Öğretmenlerin problem çözme becerileri ile öğretim yeterlikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı öğretmenlerin problem çözme becerileri ile öğretim yeterlikleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırmanın örneklemini 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Kocaeli ilinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda görev yapan 423 öğretmen oluşturmaktadır. Bu araştırmada öğretmenlerin problem çözme becerileri ile öğretim yeterlikleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amaçlandığından nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma verileri Heppner ve Peterson (1982) tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlaması Şahin, Şahin ve Heppner (1993) tarafından yapılan Problem Çözme Envanteri (PÇE), Chang (2011) tarafından geliştirilmiş ve Bedir (2015) tarafından Türkçeye uyarlanan Öğretim Yeterlik Ölçeği ve kişisel bilgi formu kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde sosyal bilimlerde kullanılan SPSS paket programından yararlanılmıştır. Analiz aşamasında ilk olarak her iki ölçeğin güvenirliğini incelemek amacıyla Cronbach Alpha katsayısı hesaplanmıştır. Araştırmanın alt problemlerinin analizinde öğretmenlerin problem çözme envanteri ve öğretim yeterliği ölçeğinden aldıkları puanları belirlemek amacıyla betimsel istatistiklerden faydalanılmıştır. Bu doğrultuda her iki ölçek ve alt boyutları için puanların mod, medyan, aritmetik ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum değerleri hesaplanmıştır. İlişkinin inceleneceği alt problemlerin analizlerinde verilerin normalliğine bakılmış bu doğrultuda kullanılacak testler belirlenmiştir. Verilerin normalliği incelenilirken Kolmogrov-Simirnov ve Shapiro-Wilk testlerinden faydalanılmıştır. İlişkinin incelendiği alt problemlerde verilerin cinsiyet, mesleki kıdem, branş ve öğrenim durumu değişkenleri açısından normal dağılım göstermediği görüldüğü için Mann-Whitney U testi, Kruskal-Wallis testi ve Spearman Rho korelasyon katsayısından faydalanılmıştır. Araştırma sonucunda öğretmenlerin problem çözme becerileri ile öğretim yeterlikleri arasında pozitif yönlü zayıf derecede ve anlamlı ilişki olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin problem çözme becerilerinin toplam puanda ve tüm alt boyutlarda yüksek düzeyde olduğu, problem çözmede en çok kaçıngan yaklaşımı en az ise aceleci yaklaşımı kullandıkları sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin problem çözme becerilerinin cinsiyet, mesleki kıdem ve öğrenim durumu değişkenlerine göre farklılaşmadığı görülürken öğretmenlerin problem çözme becerilerinin alt boyutlarında branş değişkenine göre farklılaşmaların olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin öğretim yeterliklerinin toplam puanda ve tüm alt boyutlarda yüksek düzeyde olduğu, öğretmenlerin kendilerini en çok sınıf yönetiminde en az teknoloji kullanımında yeterli hissettikleri sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin öğretim yeterliklerinin branş ve öğrenim durumu değişkenlerine göre farklılaşmadığı, öğretim yeterliğinin alt boyutlarında cinsiyet ve mesleki kıdem değişkenlerine göre farklılıkların olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Problem çözme, Problem çözme becerisi, Öğretim yeterliği, Öğretmen