Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme düeyleri ve öz-yönetimli öğrenme düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi:Karma yöntem

Bu çalışmada öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme ve öz-yönetimli öğrenme düzeyleri arasındaki olası ilişkiler ve bu iki yapı açısından cinsiyet, branş ve kıdem değişkenlerine göre farklılıklar bulunup bulunmadığı araştırılmıştır. Bunun yanında; öğretmenlerin öz yönetimli öğrenme düzeyleri hakkındaki fikirlerinin görüşme yöntemi ile incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemi 2017-2018 eğitim-öğretim yılında Kocaeli/Kartepe' de ilkokul ve ortaokulda görev yapan 233 kadın ve 130 erkek olmak üzere toplam 363 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmada öğretmenlerin öz-yönetimli öğrenmeye yönelik görüşlerine ek olarak alt boyutlarıyla beraber öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme düzeyleriyle öz-yönetimli öğrenme düzeyleri arasındaki ilişkiler, her iki kavramın değişkenleri göz önünde bulundurularak incelenmiştir. Araştırmada elde edilen veriler analiz edilmeden önce normal dağılım gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla Kolmogorov-Smirnov testi uygulanmıştır. Analiz sonucunda her iki ölçekten elde edilen verilerin normal dağılıma sahip olmadığı belirlenmiştir (p<.05). Bu nedenle elde edilen puanların belirlenen değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Ayrıca ölçeklerden elde edilen puanlar arasında bir ilişki olup olmadığını belirlemek amacıyla Spearman Brown testi uygulanmıştır. Görüşmeler sonucunda elde edilen nitel verilerin çözümlemesi betimsel analiz yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme düzeyleri ve öz-yönetimli öğrenme düzeyleri arasında anlamlı ilişkilerin olduğu saptanmıştır. Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme düzeylerindeki değişkenlerin hiçbirinde anlamlı farklılık bulunmazken, öz-yönetimli öğrenmenin sadece süreci değerlendirme alt boyutunda branş ve kıdem değişkenlerinde anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Öğretmenlerin öz-yönetimli öğrenme düzeylerine yönelik görüşleri değerlendirildiğinde, yaşam boyu öğrenme sürecinde bireysel gelişimlerini desteklemek amacıyla en çok sanat ve sosyo-kültürel etkinliklere (Satranç, sinema, tiyatro, halk oyunları, enstrüman, konser, ebru…) yöneldiği, mesleki gelişimlerini desteklemek için ise öncelikli olarak seminer, hizmet-içi ve uzaktan eğitimlere katıldıkları tespit edilmiştir. Öğretmenlerin öğrenme etkinliklerini öncelikle ilgi duyulan -sevilen konulara ve mesleki açıdan getirisine göre planladıkları; öğrenme sürecini değerlendirirken bu süreçte öğrenme stratejilerini bilgiyi öğrenmedeki etkiye (kalıcı olma, hatırlamayı kolaylaştırma) göre belirledikleri, süreci değerlendirmenin bir alt boyutu olan öğrenme sonuçlarını değerlendirirken ise kendi kendine değerlendirme ve içsel doyumu tercih ettikleri bulunmuştur. Öğretmenlerin en çok çalışmanın sonunda elde edilecek kazancı düşünerek (başarı, mutluluk, güven, içsel doyum, pratiklik) güdülendikleri; öğrenme istek ve kararlılıklarını ise öğrenme sonucu elde edecekleri kazanca göre (mutluluk, başarı inancı ….) devam ettirdikleri anlaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Yaşam boyu öğrenme düzeyi, Öz-yönetimli öğrenme düzeyi, Öğretmen görüşleri, Karma yöntem