Okul yöneticilerinin stratejik liderlik davranışları üzerine bir araştırma: Erdemli örneği

Stratejik liderlik kavramı Hambrick ve Mason'un 1984 yılında yürütmüş olduğu örgütlerin üst yönetimi ile ilgili bir çalışmada göze çarpmıştır. 1996 yılına gelindiğinde ise Zaccaro'run çalışmasında srtatejik liderlik şu şekilde tanımlanmıştır; "uzun dönemli politikaları yansıtmak için örgütlerin bir bütün olarak geliştirilmesine ve yönetilmesine yönlendiren faaliyetler seti" (Akgemci, 2008). Stratejik lider, geleceği görme, vizyon oluşturma, esnek olma ve astlarını güçlendirme gibi yetenekleri vardır ve bu yetenekleri ile ihtiyaç anında stratejik değişiklikler yapan kişidir (Ülgen ve Mirze, 2010). Bu araştırma, Kamu liselerinde görev yapan okul yöneticilerinin stratejik liderlik düzeylerini belirlemek ve okul yöneticilerinin startejik liderlik davranışlarının öğretmenler tarafından algılanmasında öğretmenlerin demografik değişkenlerinin etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Kesitsel tarama modeli tercih edilen bu araştırmada John Pisapia (2009), tarafından geliştirilen ve Ömür Çoban'ın (2016) yürüttüğü doktora çalışmasında kullandığı Stratejik Liderlik Ölçeği (SLÖ) veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2017-2018 Eğitim-Öğretim yılında Mersin İli Erdemli İlçesindeki liselerde görev yapan 562 eğitimci arasından basit randomizasyon yöntemiyle belirlenen 185 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin analizi ve istatistiki sonuçların elde edilmesinde IBM SPSS 20,00 programından yararlanılmıştır. Demografik değişkenlere yönelik verilerin analizinde frekans ve yüzde dağılımı kullanılmıştır. Ölçek puanlarının cinsiyete ve yaşadıkları yere göre anlamlı düzeyde farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla bağımsız gruplarda t-testi; yaş grupları, eğitim durumları ve çalışma süresi değişkenlerine bağlı olarak farklılıkların incelenmesinde ise tek yönlü varyans analizi(ANOVA), varyansların değerlendirilmesinde LSD testi uygulanmıştır. Araştırmanın analizleri sonucunda; okul yöneticilerinin Stratejik Liderlik alt boyutlarından Yönetsel, Dönüşümcü, Etik, Politik ve İlişkisel liderlik puanlarının yüksek düzeyde olduğu, bu kapsamda en fazla yönetsel liderlik davranışını sergiledikleri görülmektedir. Ayrıca okul yöneticilerinin stratejik liderliğin alt boyutları olan dönüşümcü, politik ve ilişkisel liderlik davranışlarının algılanmasının öğretmenlerin yaşına göre göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Çalışma süresi değişkenine göre ise sadece yönetsel liderlik davranışında anlamlı farklılaşma bukunurken; cinsiyet, yaşadığı yer ve eğitim durumu değişkenlerine göre farklılaşma bulunmamıştır.