On'lar Grubu'nun çağdaş Türk sanat eğitimine yansımaları

Bu araştırmada, On'lar Grubu'nun çağdaş Türk sanat eğitimine yansımalarını, On'lar Grubu sanatçılarından eğitim almış kişilerin görüşleri doğrultusunda ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, Türk resminde On'lar Grubu öncesinde oluşturulan sanat grupları incelenmiş, On'lar Grubu'nun kuruluş süreci, grup sanatçıları, grubun ileri sürdüğü sanat anlayışı, gelişim aşamaları ve dağılma süreci ele alınmıştır. Ayrıca On'lar Grubu sanatçılarından eğitim alan kişilerin On'lar Grubu'na ve grup sanatçılarına ilişkin görüşleri incelenmiştir. Bu araştırmada nitel araştırma türlerinden betimsel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Bu bağlamda araştırmanın kuramsal alt yapısını oluşturmak üzere Türk resim sanatının gelişim süreci ve On'lar Grubu ile ilgili kaynaklar incelenmiş, elde edilen bilgiler yorumlanmıştır. Araştırma evreni, On'lar Grubu sanatçılarından eğitim almış kişilerdir. Araştırmanın çalışma grubunu ise, On'lar Grubu sanatçılarından eğitim almış ve günümüzde resim yapmayı sürdüren 16 sanatçı / sanat eğitimcisi oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan ve açık uçlu beş sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşme formu aracılığıyla On'lar Grubu sanatçısından eğitim almış kişilerin; eğitim aldığı On'lar Grubu sanatçısına, aldığı eğitimi sanat yaşamlarına yansıtmalarına, sanat anlayışlarının eğitim aldığı sanatçının sanat anlayışıyla benzerliğine, aldığı eğitimi kendi öğrencilerine yansıtmalarına ve On'lar Grubu'nun Türk sanatına ve sanat eğitimine yansımalarına ilişkin görüşleri alınmıştır. Araştırmada yüz yüze görüşme tekniği kullanılmış ve görüşmeler kayıt altına alınmıştır. Görüşme sonucunda elde edilen veriler içerik analizi tekniği ile analiz edilmiştir. Çalışma grubuyla yapılan görüşme kayıtları önce yazılı hale getirilmiş, daha sonra elde edilen nitel veriler, tümevarım veri analiz tekniği ile analiz edilerek temalar ve kodlar oluşturulmuştur. Araştırmada çalışma grubundaki her katılımcı için "K" katılımcıyı, "1-16" ise katılımcı numarasını belirtmek üzere K1'den K16'ya kadar kodlar verilmiştir. Analizi yapan araştırmacının güvenirliğinin hesaplanmasında görüşmeyi yapan araştırmacının veri kodlama güvenirliğine (uyuşum yüzdesine) bakılmıştır. Araştırmada, Miles ve Huberman'ın (1994: 64) güvenirlik formülüne göre hesaplanan güvenirlik katsayısı 0,87 olarak bulunmuştur. Veri analizi sonucunda elde edilen bulgular, çalışma grubunun görüşme sorularına verdikleri cevaplardan doğrudan alıntılar yapılarak frekans ve yüzde değerlerini gösteren tablolar halinde sunulmuştur. Araştırma sonucunda On'lar Grubu sanatçısından eğitim alan kişilerin; Turan Erol, Mehmet Pesen, Nevin Çokay ve Osman Oral'dan eğitim aldığı; aldığı eğitimi çoğunlukla biçim yönünden sanat yaşamlarına yansıttığı; kendi sanat anlayışlarını grup sanatçılarının sanat anlayışına biçim ve içerik yönünden benzeştirdiği; grup sanatçısının daha çok kişiliğine yönelik özelliklerini takdir edip kendi öğrencilerine yansıttığı görülmüş, On'lar Grubu'nun hem Türk sanatına hem de sanat eğitimine olumlu yönde yansımaları olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonuçlarına dayanılarak araştırmacılara, sanat eğitimcilerine ve sanat öğrencilerine yönelik öneriler geliştirilmiştir