Önkoşullanma ve nikotinamidin bilateral karotis oklüzyonu ile iskemi oluşturulan sıçanlarda serebral iskemi-reperfüzyonunda beyin hasarına karşı koruyucu etkilerinin araştırılması

GİRİŞ VE AMAÇ: Bu çalışmada serebral iskemi ve reperfüzyon beyin hasarına karşı nikotinamid ve iskemik önkoşullanmanın koruyucu etkilerini araştırmak amaçlandı. GEREÇ VE YÖNTEM: Otuz beş adet sıçan rastgele kontrol, önkoşullanmalı iskemi/reperfüzyon (İÖ+İR), iskemi/reperfüzyon (İR), önkoşullamalı iskemi/reperfüzyon+nikotinamid (İÖ+İR+N) ve iskemi/reperfüzyon+Nikotinamid (İR+N) olarak beş gruba ayrıldı. Serabral iskemi/reperfüzyon (SİR) bilateral kommon karotis arter (KKA) oklüzyonu ile sağlandı. İÖ+İR ve İÖ+İR+N gruplarına iskemiden 30 dk önce, 3 siklus 10 sn iskemi/30 sn reperfüzyon şeklinde iskemik önkoşullanma (İÖ) sonrasında 20 dk KKA oklüzyonu uygulandı. İR grubuna 20 dk iskemi, İÖ+İR+N ve İR+N gruplarına 500 mg/kg dozunda nikotinamid intraperitoneal verildi. 24 saatlik reperfüzyon periyodunun ardından hayvanlara nörolojik değerlendirme ve dikey çubuk testi uygulandı. Alınan kan ve beyin doku örneklerinde biyokimyasal olarak Malondialdehit (MDA), glutatyon (GSH) düzeyleri ve katalaz (KAT) aktivitesi ölçüldü. Histopatolojik değerlendirmelerde prefrontal korteks alanlarında kırmızı nöron, sateliosis ve spongiosis oranları belirlendi. BULGULAR: SİR sonrası MDA düzeyleri hem serumda hem de beyin dokusunda İR grubunda kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde artarken (p<0,05), beyin dokusunda GSH ve KAT aktivitesinin azaldığı görüldü (p<0,05). İR grubuna göre İR+N grubunda beyin ve serumda MDA düzeylerinin anlamlı olarak azaldığı görüldü (p<0,05). İÖ ile beraber nikotinamid uygulaması beyin dokusunda MDA düzeylerini anlamlı olarak azaltırken, GSH ve KAT aktivitesini artırdığı bulundu (p<0,05). İR grubuna kıyasla İÖ+İR, İÖ+İR+N, İR+N gruplarında prefrontal korteks alanlarının morfolojik ve nörolojik hasar boyutunun azaldığı bulundu (p<0,05). SONUÇ: Çalışma sonuçları, iskemik önkoşullanma ile beraber nikotinamid uygulamasının serebral iskemi/reperfüzyon hasarını hafiflettiğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Nikotinamid, Oksidatif stres, Önkoşullanma, Serebral iskemi/reperfüzyon