Ordu ilinde yaşayan gestasyonel diyabetli gebelerde beslenme ile bazı biyokimyasal parametrelerin ilişkilendirilmesi

Amaç: Bu çalışma ile Ordu ilinde yaşayan kontrol grubunu oluşturan sağlıklı gebeler ile vaka grubunu oluşturan gestasyonel diyabetli gebeler karşılaştırılmıştır. Gebelerin antropometrik ölçümleri, beslenme alışkanlıkları ve gestasyonel diyabete neden olan diyet etmenleri, diyet bileşimleri (glisemik indeks) belirlenerek, D vitamini, B12 vitamini, hemoglobin, hematokrit, açlık glukozu gibi biyokimyasal parametreler ile olan ilişkilerinin saptanması ve çözüm önerilerinin geliştirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya dahil olan bireylere çalışma hakkında genel bilgi verildikten sonra çalışmayı kabul ettiklerine dair "Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu" ile beyanları alındı. Araştırmaya katılan gebe kadınların sosyodemografik özellikleri, beslenme alışkanlıklarını, belirlemek ve elde edilecek nicel verilerin istatistiksel çözümlenmeleri doğrultusunda araştırmanın genel görünümünü elde etmek amacıyla anket uygulaması yapıldı. Bu ankette Mini Nütrisyonel Değerlendirme Ölçeği (MNA), Kişisel Bilgiler Tanıtım Formu, 3 Günlük Besin Tüketimi ve rutin biyokimyasal parametreler yer aldı. Bulgular: Çalışmada vaka grubunu oluşturan gestasyonel diyabetli gebelerin sağlıklı gebelerle karşılaştırılan sonuçlarına göre; yaş ortalamalarının (30,34±5,28 yıl, 28,38±4,85 yıl), ailesindeki diyabet öyküsünün (%17,1), vücut ağırlıklarının (73,1±8,9 kg, 71,7±7,4 kg), öğün atlama oranlarının (sabah kahvaltısı için %18,6) fazla olduğu; besin yoluyla alınan protein, karbonhidrat, lif ve B1, B2, B6, Folat, C vitamini, D vitamini, B12 vitamini alımlarının yetersiz (p<0,0001); enerji, yağ, A vitamini (p=0,583) ve E vitamini (p=0,418) alımlarının yeterli olduğu; fosfor minerali (p=0,353) haricindeki tüm minerallerin (p<0,0001) yetersiz alındığı bulundu. Biyokimyasal bulgularda gestasyonel diyabetli gebelerin kontrol grubuna göre D vitamini sırasıyla (17,8±10,7 ng/ml, 20,6±8,05 ng/ml) ve B12 vitamini sırasıyla (199,9±91,5 pg/ml, 234±114,7 pg/ml), hemoglobin sırasıyla (10,8±2,9 g/dl,11,9±3,2 g/dl), hematokrit sırasıyla (%30,3±7,4, %33,01±8 ) değerlerinin düşük, açlık kan glukozu değerlerinin sırasıyla (99,2±13 mg/dl, 87,28±9,2 mg/dl) yüksek olduğu tespit edildi. Gestasyonel diyabetli gebelerin sırasıyla OGTT 1.saat değerlerinin 181,1±2,87 mg/dl, OGTT 2.saat değerlerinin se 153,7±3,3 mg/dl olduğu saptandı. Sonuç: Çalışma sonucunda bireylerin günlük besin alımları detaylı incelendiğinde gestasyonel diyabetli gebelerin, sağlıklı gebelere göre vitamin, mineral ve makro besin ögeleri alımlarının yetersiz kaldığı tespit edildi. Ayrıca gestasyonel diyabetli gebelerde serum D vitamini, B12 vitamini, hemoglobin, hematokrit gibi biyokimyasal parametrelerin seviyesinin sağlıklı bireylere göre düşük olduğu belirlendi. Sonuç olarak, gebelerde beslenme ögelerinin, D ve B12 vitaminlerinin seviyelerinin gestasyonel diyabet ile ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Gestasyonel diyabet, biyokimyasal parametre, D vitamini, B12 vitamini, besin ögeleri