Örnek bir işletmede kojenerasyon tesisi uygulaması

ÖRNEK BİR İŞLETMEDE KOJENERASYON TESİSİ UYGULAMASIÖner ENERMakina Mühendisliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 2006Tez Danışmanı: Prof. Dr. Ramazan KÖSEÖZETTek bir sistemden eş zamanlı olarak elektrik ve/veya mekanik güç ile kullanılabilir ısıüretilmesi demek olan kojenerasyon veya diğer adıyla ?Bileşik Isı ve Güç Üretimi? tekniğindeana kaynak; kullanılan gaz türbini veya gaz motorunun jeneratör gücü ile motor soğutma ısısı,yağlama yağı ve egzoz gazının ısısıdır.Bu çalışmadaki uygulamalar Kütahya ilindeki Güral Porselen ve Vitrifiye fabrikalarındayapılmıştır. Güral Porselen; 1989 yılında faaliyete geçmiş olup bünyesinde porselen üretimiyapan GP-1 ve GP-2 işletmeleri ayrıca hammadde hazırlamak üzere Spray Drier işletmesi,dekor imalatı yapan Serigrafi işletmesi ve klozet, lavabo imalatı yapan Vitrifiye işletmesi olmaküzere beş ana bölümden oluşmaktadır. Güral Porselende, kurulması planlanan kojenerasyontesisinin kapasite hesabı için, bölümlerin enerji ihtiyacını sağlamak amacı ile kurulmuş trafoodalarındaki sayaçlardan; saatlik, günlük, haftalık ve aylık enerji tüketimleri ölçülmüştür.Yapılan hesaplamalarda işletmelerin tamamı için gereken enerji miktarı yaklaşık 3 MWh olarakbulunmuştur. İşletme içinde kullanılan enerji kaynaklarının dağılımı incelenmiş ve elektrikenerjisi en yüksek dilime sahip olduğu için en uygun kojenerasyon sistemi olarak gaz motorlukojenerasyon sistemi araştırılmıştır. İkincil enerji ihtiyacı olarak ise Spray Drier ünitesi içinkullanılacak olan ısı enerjisi görülmüştür. Gerekli enerji ihtiyaçlarına göre firmalardankojenerasyon tesisleri hakkında teknik bilgiler alınmış ve gaz motorlu ve de gaz türbinlikojenerasyon tesisleri karşılaştırılmıştır.Proje tamamlandığında gerek ısı gerekse elektrik enerjisi eldesi için kullanılan enerjikaynağının %30-40 oranındaki verimi %70-90 arasında bir orana çıkartılarak enerji kaynağınındaha verimli kullanılması hedeflenmektedir. Kojenerasyon tesisi uygulaması sonucundakullanılan enerjinin birim maliyeti %30-60 oranında azalması sağlanacaktır.Anahtar Kelimeler : Enerji, Gaz Motoru, Gaz Türbini, Kojenerasyon.