Orta gelir tuzağı: Türkiye ile Güney Kore karşılaştırması

İktisat yazınında "Orta Gelir Tuzağı" ilk kez 2007 yılında Dünya Bankası raporunda yer alan ve son yıllarda adından sıkça söz ettiren bir konudur. Geçtiğimiz on yıl içerisinde yüksek gelirli ülke statüsüne ulaşmayı başaran ülke sayısı, orta gelir seviyesine gelen ülkelerin yarısından bile azdır. Türkiye 1955 yılında alt orta gelir grubuna dahil olmuş ve burada 50 yıl kalarak üst orta gelir grubuna yükselmeyi başarmış bir ülkedir. Ancak Türkiye, 10 yılı aşkın bir süredir üst orta gelir seviyesinde yer almaya devam etmektedir. Ortalama 60 yıl orta gelir seviyesinde takılı kalan Türkiye'ye kıyasla 1980'lerde benzer ekonomik göstergelere sahip Güney Kore, kısa sürede dünya devleri arasına girmeyi başarmıştır. Bir ülkenin yüksek gelir skalasında yer alabilmesi için, dünya çapında belirlenen bazı ölçütlere sahip olması gerekir. Bu ölçütlerin başında teknoloji odaklı üretim yapan sektörlerin ülke ekonomisinde egemen olması ve bilgi yoğun mallarda rekabet gücü kazanılması gelmektedir. Güney Kore planlı kalkınma ile gereken ölçütleri yerine getirerek günümüzün sayılı güçlü ekonomilerinden biri haline gelmiştir. Bu tezin amacı, aynı yıllarda ekonomisini kalkınma planları ile toparlamaya başlayan ve benzer olaylar yaşayarak benzer ekonomik göstergelere sahip olan iki ülkenin bugün neden ve nasıl farklı konumda olduklarını araştırmaktır. Bu amaca ulaşmak için iki ülke ekonomisi detaylıca incelenmiştir. İncelemeler sonucunda, Güney Kore'de ilk olarak tarım sektörünün geliştirilmiş olması ve aynı zamanda eğitime büyük önem verilmiş olması dikkat çekmiştir. Ülkede sağlanan refah ile sanayi sektörüne yatırım yapılarak, diğer yandan nitelikli personel yardımıyla ar-ge çalışmalarının hız kazandığı görülmüştür. Teknolojiye verilen önem sayesinde Güney Kore'de rekabet gücü yüksek ürünlerin üretimi ile ihracat artmış ve gelir seviyesi yükselmiştir. Türkiye'de ise milli gelir 8.000-10.000 Dolar bandında kalmaya devam etmiştir. Çalışmada, Orta Gelir Tuzağı'na takılmadan dünya ülkeleriyle rekabet edebilir hale gelen Güney Kore'den hangi derslerin alınarak, Türkiye'nin bu tuzaktan nasıl çıkabileceği sorusuna yanıt aranmaktadır. Elde edilen bulgular, Türkiye'de fiyat ve finansal istikrarın sağlanması gerektiğini ortaya koymuştur. Güney Kore ekonomisinin gelişiminde önemli rol oynayan chaebol-devlet işbirliği örnek alınarak, Türkiye'deki kurumlarda reformların yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Teknolojinin hızla geliştiği küresel alanda, Türkiye'nin rekabet gücünü arttırmak ancak katma değeri yüksek ürünlerin ihracatı ile mümkündür.