Ortaöğretim öğrencilerinin biyolojik çeşitlilik (Biyoçeşitlilik) konusunda kavramsal anlama düzeylerinin araştırılması.

Ortaöğretim Öğrencilerinin Biyolojik Çeşitlilik (Biyoçeşitlilik)Konusunda Kavramsal Anlama Düzeylerinin Araştırılması(Doktora Tezi)Nurettin YÖREKDEÜ Eğitim Bilimleri EnstitüsüÖZETGünümüzde, biyolojik çeşitliliğin yok olması tehlike boyutlarına varmış veküresel bir problem haline gelmiştir. Bu noktada biyolojik çeşitliliğin korunmasıamacıyla yapılan çalışmalarda elde edilen sonuçların ve çözüm önerilerinin çevrekoruma bilinci oluşturmak üzere biyoloji eğitiminde (çevre eğitimde) kullanılmasıgün geçtikçe önemini arttırmaktadır. Gelişmekte olan ülkeler kategorisinde yer alanÜlkemizin sahip olduğu biyolojik zenginliğini kaybetmeden gelişimine devametmesi için toplumun (öğrencilerin) koruma bilinci geliştirecek şekilde eğitilmesi,özellikle gelecek nesiller için, çok büyük önem taşımaktadır.Bu çalışmada yapılandırmacı kuram ışığında, öğrencilerin canlılarınsınıflandırılması, canlıların çeşitliliği, ekosistem öğeleri gibi biyolojik çeşitlilikleilgili bazı kavramlar ve canlılık kavramını nasıl yapılandırdıkları araştırılmıştır. Buamaçla açık uçlu sorulardan oluşan bir biyolojik çeşitlilik kavramsal anlama testigeliştirilmiş ve zmir'de bulunan yedi değişik lisede toplam 191 lise 1.sınıföğrencisine uygulanmıştır. Kavramsal anlama testinden elde edilen bazı cevaplarınaçıklığa kavuşması ve bazı konularda da daha detaylı bilgi almak için yarı-yapılandırılmış bir görüşme formu hazırlanmış ve çalışmaya katılan öğrencilerden14'üne uygulanmıştır. Ayrıca, yedi okulun her birinde testin uygulandığı yedi sınıföğretmenine öğretim stilleri ve testte öğrencilerin verdiği bazı cevapların nedenleriniortaya çıkarmak için geliştirilen yarı-yapılandırılmış öğretmen görüşme formuuygulanmıştır.Çalışma sonunda öğrencilerin canlılara ve doğaya bakışının bütüncül(holistik) anlayışa uygun olmasına rağmen beslenme ilişkileri ve enerji akışıkavramlarını yapılandıramadıkları, ayrıca insanı doğanın merkezine koyan(antroposantrizm) düşünme biçiminin yaygın olduğu tespit edilmiştir. Canlılıkkavramının yapılandırılmasıyla ilgili bir `animist-antroposantrik kavramsal yapımodeli' geliştirilmiştir.Anahtar Kelimeler: Biyolojik Çeşitlilik, Çevre Eğitimi, Alternatif Kavramlar,Holizm, Antroposantrizm.