Ortaokul Türkçe derslerinde çoklu ortama dayalı uygulamaların öğrencilerin görsel okuma ve medya okuryazarlığı becerilerine etkisi

Bu araştırma, ortaokul Türkçe derslerinde çoklu ortama dayalı uygulamaların öğrencilerin görsel okuma ve medya okuryazarlığı becerilerine etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Karma araştırma yönteminin tercih edildiği araştırmada gömülü desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda, yarı deneysel desende ön test-son test kontrol gruplu model tercih edilmiştir. Nicel veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen Görsel Okuma Başarı Testi ve başka bir araştırmacının geliştirdiği Medya Okuryazarlığı Düzey Belirleme Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda, nitel araştırma desenlerinden biri olan olgubilim kullanılmıştır. Nitel veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırma, 2023-2024 eğitim ve öğretim yılında Gaziantep ilindeki bir ortaokulda yapılmıştır. Bu okulda 6. sınıf seviyesinde öğrenim gören 38 öğrenci, deney ve kontrol grubu olacak biçimde rastgele örneklem yöntemiyle seçilmiştir. Çoklu ortama dayalı uygulamalar ve etkinlikler, alan yazınındaki verilerden ve uzman görüşlerinden yararlanılarak geliştirilmiştir. Uygulama sürecinin başında deney ve kontrol grubuna Medya Okuryazarlığı Düzey Belirleme Ölçeği Öntesti ve Görsel Okuma Başarı Öntesti uygulanmıştır. Sekiz haftalık uygulama sürecinin sonunda aynı gruplara Medya Okuryazarlığı Düzey Belirleme Ölçeği Sontesti ve Görsel Okuma Başarı Sontesti uygulanmıştır. Uygulama sürecinin sonunda, deney grubunun süreç hakkındaki görüşleri yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırmanın nicel verilerine ilişkin betimsel istatistikler, korelasyon ve bağımlı/bağımsız örneklemler t-testi uygulanarak elde edilmiştir. Verilerin analizi SPSS 22 paket programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın nitel boyutuna ilişkin veriler, içerik analiziyle işlenmiştir. Elde edilen kanıtlar; ortaokul Türkçe derslerinde çoklu ortama dayalı uygulamaların öğrencilerin görsel okuma ve medya okuryazarlığı becerilerine olumlu ve anlamlı bir etkisinin olduğunu, öğrencilerin çoklu ortam etkinliklerine ilişkin olumlu görüşler geliştirdiklerini ortaya koymuştur.