Osmanlı İmparatorluğu'ndan Türkiye Cumhuriyeti'ne Türk Ordusu'nda mavzer tüfekleri

Osmanlı İmparatorluğu'ndan Lale Devri'nden beri görülmekte olan askeri modernleşme hareketleri 19. yy'dan itibaren daha kararlı bir şekilde uygulanmaya çalışılmış, bu maksatla bir Osmanlı ordusunda birçok değişiklik hayata geçirilmiştir. Osmanlı ? Alman yakınlaşması ile birlikte Osmanlı ordusunda görev yapmaya başlayan Alman subaylarının da etkisiyle, Türk ordusunun ihtiyacı olan yeni teknoloji ürünü silahların Alman silah üreticilerinden karşılanması yoluna gidilmiştir. Sultan Abdülaziz döneminde alınan Krupp toplarını Sultan II. Abdülhamit döneminde alınmaya başlayan `Mavzer Tüfekleri' izlemiştir. 1887 yılından 1914 yılına kadar 1.000.000 adetten fazla miktarda Mavzer tüfeğinin Almanya'nın Oberndorf a.N. şehrinde bulunan Waffenfabrik Mauser firması tarafından üretildiği bilinmektedir. Osmanlı ordusu için toplam beş farklı model tüfek üreten firmanın dünyanın birçok başka ülkesi için de silah ürettiği bilinmektedir. Mavzer tüfekleri Osmanlı İmparatorluğunun 1887 yılından sonra katıldığı bütün savaşlarda Türk askerinin vazgeçilmez silahı haline gelmiştir. Üretici firma Türk ordusu için ürettiği tüfeklere `Türken Mauser' yani `Türk Mavzeri' adını vermiştir. Osmanlı İmparatorluğunun Mondros Ataşkes Antlaşması'nın ardından fiilen son bulması üzerine Anadolu'da başlayan hareket de düşmanla mücadele için silaha ihtiyaç duymuş, Mavzer tüfekleri Kurtuluş Savaşı'nda da etkili bir şekilde kullanılmaya çalışılmıştır. Anadolu kuvvetlerinin ihtiyacı olan Mavzerler diğer silah ve mühimmatlar gibi Anadolu'ya ya İstanbul'dan kaçırılarak gizlice nakledilmiş ya da Rus ve Fransız yardımı gibi çeşitli yollarla temin edilmiştir. Mavzer tüfekleri Cumhuriyetin ilk yıllarında çapları değiştirilerek kullanılmaya devam edilmiştir. Bu ilk yıllarda namlu çapı değiştirilerek Cumhuriyet ordusunun hizmetine sunulan tüfek sayısının 150.000 olduğu bilinmektedir. Yerli sanayi oluşturma gayreti ile Ankara ve Kırıkkale silah fabrikaları birleştirildikten sonra 1939 yılında ilk yerli üretim tüfekler üretilmeye başlanmıştır. Yerli üretim silahlar yapılmaya başlansa da üretim hiçbir zaman istenilen seviyeye çıkarılamamıştır.