Osmanlı tapu kayıtlarının nitelendirilmesi: Erzurum örneği

Yunanca'dakiarkheion ve Latince'deki archivum'dan gelen arşiv terimi; resmi daire, belediye sarayı anlamına gelmektedir. Dolayısıyla bu terim, belli bir yönetim dairesine ait işlemi bitmiş resmi evrâkın, düzenli bir şekilde bir araya toplanması ve bu yazılı belgelerin saklanıp, korunduğu yer anlamlarında da kullanılmış. Osmanlıda önemine binaen Hazine-i Evrâk yada Mahzen-i Evrâk denilmesi arşive verilen değeri ortaya koymaktadır. Günümüzde de varlığını devam ettiren arşiv uygulamaları, şahıslar,kurumlar ve devletlerarası hak talep etmede önemli rol oynamaktadır. Tarihi geçmişi oldukça eskiye dayanan Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün temeli Osmanlı İmparatorluğunda kurulan ''Defterhâne-i Âmire'ye dayanmaktadır. Tanzimat sürecinde Defter-i Hâkânî'ye tahvil edilen tapu arşivleri cumhuriyet döneminde ise Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne dönüştürülmüştür. Bu çalışmada ise Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne bağlı VIII. Bölge Müdürlüğü envanterinde bulunan Tapu Arşivleri incelenmiştir.