Otonom ve paylaşımlı araç yönetim sistemi

Günümüzde, büyük kentlerde yaşanan araç trafiği ve ulaşım konusundaki problemlere farklı çözüm arayışları günden güne artmakta bu arayışlar doğrultusunda, tüm dünyada araç paylaşım sistemi modelleri hızla gelişmektedir. Araç paylaşım sistemleri yönetimi konusunda karşılaşılan zorluklar arasında, sistemin dinamik yapısından kaynaklı belirsizlik altında karar verme, atama ve dengeleme problemleri ilk sıralarda yer almaktadır. Bu tez çalışmasında, paylaşımlı araç yönetim sistemleri kapsamında, talep tabanlı araç atama problemi çözümü için bir karar destek sistemi prototipi tasarlanmıştır. Öncelikle, tasarlanan karar destek sistemi prototipi için talep yapısına uygun bir veritabanı sistemi geliştirilmiştir. Ardından, bu veritabanıyla bütünleşik bir yapı içerisinde olması açısından taleplerin kolayca kaydedilmesi ve sistem yöneticisi tarafından görüntülenebilmesi için kullanıcı dostu, web-tabanlı bir sistem arayüzü tasarlanmıştır. Uygulama aşamasında, kent trafik yoğunluğu yüksek olan Bursa ilinin merkezi seçilmiş olup, müşterilerin taleplerini karşılamak üzere doğu-batı doğrultusunda Yıldırım, Osmangazi ve Nilüfer olmak üzere 3 farklı konumda park istasyonu belirlenmiştir. Araç atama probleminin çözümü için çok malzemeli minimum maliyetli ağ akış problemi çözümü kullanılmış olup, paylaşımlı araç hizmetleri için hızla artmakta olan özel sektör girişimlerinin, optimizasyon modelleri olarak bu çalışmada kurgulanan karar destek sistemine benzer modelleri kullanmaları verimlilik açısından faydalı olacağı düşünülmektedir.