Ovariohisterektomi yapılan kedilerde meloksikam ve rektal ozon uygulamasının postoperatif ağrı üzerine etkilerinin değerlendirilmesi

Kedilerde ovariohisterektomi operasyonu orta şiddette ağrıya sebep olan en yaygın cerrahi prosedürlerden biridir. Bu çalışmanın amacı rutin ovaryohisterektomi (OHE) operasyonu geçiren sağlıklı kedilerde farklı analjezik prosedürlerinin postoperatif ağrı üzerine etkilerinin araştırılmasıdır. Çalışma Burdur Mehmet Akif Ersoy Veteriner Fakültesi'ne ovariyohisterektomi talebiyle gelen 72 dişi kedi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Kediler meloksikam (Grup- 1, n=24), ozon uygulama (Grup- 2, n=24) ve kontrol grubu (Grup- 3, n=24) olmak üzere rastgele 3 gruba ayrılmıştır. Çalışmadaki kedilerin anestezisi için 0.08ml/kg dozunda medetomidin, 0.05-0.075 ml/kg dozunda ketamin intramuskuler olarak uygulanmıştır. Ketamin uygulamasından 10 dakika sonra kedilere iki ağrı kesici tedaviden biri uygulanmıştır. Ozon uygulama grubuna, 30 μg/ml rektal ozon insuflasyonu gerçekleştirilmiştir. Meloksikam grubuna ise 0.2 mg/kg subkutan meloksikam enjeksiyonu yapılmıştır. Kontrol grubuna ise hiçbir analjezik uygulanmamıştır. Tüm kedilerin benzer koşullar altında, median hattan ovariyohisterektomi operasyonu gerçekleştirilmiştir. Her kedi için UNESP-Botucatu çok boyutlu bileşik ağrı ölçeğine göre takip formu oluşturulmuş ve kedilerin postoperatif gözlem sonuç bilgileri kayıt edilmiştir. Ağrının değerlendirilmesi için postoperatif 0, 1, 2, 4, 6, 10 ve 24. saatlerde kullanılarak puanlama yapılmıştır. Tüm gruplarda postoperatif ilk saatlerde, sonraki zaman noktalarına kıyasla ağrı skorlarının en yüksek olduğu belirlenmiştir. Zaman ilerledikçe kedilerin ağrı skorlarında belirgin bir düşüş olmuş ve bu düşüş özellikle 4. saat sonrasında anlamlı hale gelmiştir. Dördüncü saatten itibaren, kontrol grubundaki kedilerin ağrı skorlarının, meloksikam ve ozon uygulanan gruplara kıyasla anlamlı şekilde yükseldiği belirlenmiştir. Meloksikam ve ozon grupları arasındaki istatistiksel fark ise altıncı saatten sonra belirginleşmiştir. Bu bulgular doğrultusunda, meloksikamın ağrıyı en hızlı şekilde kontrol altına alan yöntem olduğu, ozon uygulamasının ise zamanla etkili bir analjezik alternatif olabileceği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Kedi, Meloksikam, Ovariyohisterektomi, Ozon, Postoperatif Ağrı