Pamuklarda Verticillum solgunluğu (Verticillium dahliae kleb.)'na karşı endofitik bakterilerle biyolojik mücadele olanakları

Bu çalışma, 2004 (Temmuz ? Kasım) ve 2005 (Eylül) yılları arasında Aydın İli ve ilçelerinde pamuk yetiştirilen alanlardaki yabancı ot ve pamuk bitkilerinden endofitik bakteri izole etmek ve izole edilen bu bakterilerin Verticillium Solgunluğu hastalığına karşı in-vivo ve in-vitro etkinliklerini ve ayrıca bitki gelişimine olan etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yapılan izolasyon çalışmaları sonucunda yabancı ot ve pamuk bitkilerinden toplam 280 adet bakteri izolatı elde edilmiştir. Yürütülen in?vitro testlerde pamuk bitkilerinden toplam 12 adet antagonist bakteri izolatı elde edilirken yabancı otlardan endofitik bakteri izole edilememiştir. Ayrıca hastalık belirtilerinin görüldüğü yabancı ot ve pamuk bitkilerinden yapılan izolasyon çalışmaları sonucunda 1 adet yabancı ot ve 7 adet pamuk bitkisinden olmak üzere toplam 8 adet Verticillium spp. izolatı elde edilmiş ve pamık bitkisinde yapılan patojenisite çalışmaları sonucunda bu izolatların Verticillium dahliae olduğu belirlenmiştir. Pamuk bitkisinden izole edilen in vitro'da ön eleme testinde etkili bulunan ve bitki patojeni olmadığı tütün testi ile tespit edilen 12 adet endofitik bakteri izolatından in- vitro'da Verticillium dahliae' nın gelişimine karşı en yüksek etki F2 (% 66,8), F5 (% 61,8) ve B8 (% 48,7) izolatlarında saptanmıştır. In-vivo koşullarda ise antagonist bakterilerin V. dahliae'a karşı hastalık şiddeti değerlendirmelerinde E21, C5 ve F5 izolatları etkili bulunmuştur. In-vivo testlerde etkili bulunan antagonist bakterilerden E21 ve F5 izolatlarından rifampicine dayanıklı mutant ırk elde edilebilmiş ve pamuk fidelerindeki dağılımı incelendiğinde bu ırkların köklerde içsel olarak kolonize olabildiği belirlenmiştir. Mutant antagonist bakteri izolatlarının V. dahliae'a karşı etkinliklerinde normal izolatlarla kıyaslandığında yüzde hastalık şiddetleri açısından istatistiki olarak fark olmadığı ve hastalığı kontrol altına alabildiği görülmüştür. Ayrıca izole edilen endofitik bakterilerin doğrudan fungus gelişimine etkilerini incelemek amacıyla bölmesiz petride en yüksek engelleme F5 (%31,43), F2 (% 31,43) ve C5 (% 11,43) izolatlarında kaydedilirken bölmeli petride uçucu bileşiklerin gelişmeyi teşvik etkilerine yönelik en yüksek etki ise E22 (% 20,75), I3 (% 11,32) ve E21 (% 9,43) izolatlarında bulunmuştur. 12 adet Antagonist bakteriden E22, E21, B5, F8, I3 ve H9 izolatlarının fosfat çözebilme yeteneğine sahip olduğu belirlenmiştir. Yapılan gram boyama ve biyokimyasal testler sonucunda 2 endofitik bakterinin gram pozitif ve Bacillus cinsine ait olduğu 8 adedinin ise fluoresan Pseudomonas cinsine ait olduğu saptanmıştır.