Para politikası ve borç deflasyonu ilişkisi: Literatürdeki tartışmalar

1929 Büyük Buhranı gibi küresel ekonomide etkin rol oynayan finansal krizlerde önem arz eden iki temel olgu ile karşılaşılmaktadır. Bu anlamda yapılan teorik ve ampirik çalışmaların bulguları, para politikası ve borç deflasyonu kanalı arasındaki ilişkinin meydana gelen finansal kriz süreçlerinde önemli bir rolü olduğunu ortaya koymuştur. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, küresel ekonomide para politikası ve borç deflasyonu ilişkisinin teorik ve ampirik literatürdeki tartışmalarını araştırmaktır. Nitekim tarihsel süreçte meydana gelen finansal krizler sonrası dönemlerde literatüre yapılan katkılar, para politikası uygulamalarında borç deflasyonunun belirgin bir role sahip olması gerektiğini göstermektedir. Para politikası aktarım kanalları ve borç deflasyonu, reel sektörü etkilemesinin yanı sıra piyasalarda fiyat istikrarı ve finansal istikrarda etkin rol oynamaktadır. Bu anlamda para politikasının reel ekonomi üzerindeki etkisi, likidite kıtlığı ve buna eşlik eden yüksek reel faiz oranları, geleneksel Keynesyen kanalları aracılığıyla değil, Irving Fisher'ın ortaya koymuş olduğu borç deflasyonu kanalıyla ekonomide meydana gelen paniklerin sonucu olarak finansal sektördeki zayıflığı ortaya koymaktadır. 1990'lı yıllardaki Japonya krizi, 2008 Küresel Finansal Kriz ve 2010 Avrupa Borç krizi gibi küresel boyutta önem arz eden krizlerin açıklanmasında para politikası ve borç deflasyonu ilişkisinin detaylarıyla incelenmesi ve bu bağlamda uygun para politikalarının geliştirilmesi gerektiği amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda literatürde yapılan teorik ve ampirik tartışmalar kümülatif olarak, fiyatlar genel düzeyindeki aşırı düşüşlerin yaşanmasını, yükselen reel faiz oranlarını ve giderek artan borçlanmanın hanehalkı, firma ve bankaların temerrüt risklerini tetikleyebileceğini ortaya koymuştur. Artan temerrüt ve beraberinde meydana gelen finansal risklerin borç krizi ve bankacılık krizleri gibi çeşitli finansal krizlere yol açabileceği ortaya koyulmuştur.