Paranazal sinüs ve nazal kavite varyasyonlarının bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi

Multiplanar görüntüleme kullanarak paranazal sinüs bilgisayarlı tomografi (BT) taramalarını değerlendirmek bu bölgenin karmaşık anatomisinin ve birçok anatomik varyasyonun daha iyi anlaşılmasını sağlar. Radyologların bu anatomik varyasyonları tanımasının kritik klinik sonuçları olacağının farkında olmaları önemlidir. Radyolog ve cerrah arasındaki iletişim, değerlendirmelerin genel kalitesini iyileştirerek daha iyi cerrahi sonuçlar sağlar(1). Bu çalışmada özellikle tehlikeli olabilecek varyasyonların cerrahi öncesi tanınması, tespiti ve buna bağlı olası komplikasyonların önlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda Ocak 2020-Aralık 2021 tarihleri arasında Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Şahinbey Eğitim Araştırma Hastanesi Radyoloji polikliniğinde paranazal sinüs BT'si çekilen yaşları 18-84 arasında değişen 402 (177 kadın, 225 erkek) olgunun paranazal sinüs BT'leri retrospektif olarak incelendi. Sinüs cerrahisi öyküsü olan olgular, 18 yaşından küçük olgular, sinonazal masif polipozis, ciddi sinüs enflamatuar hastalığı, konjenital majör anomalisi, fibroosseöz lezyonu ve sinüs malignitesi bulunan olgular çalışmaya dahil edilmedi. Çalışmamızda en sık saptanan anatomik varyasyon %77,6 (n=312) ile ager nazi hücresi oldu. En az tespit edilen anatomik varyasyonlar ise %0 (n=0) ile pnömotize alt konka ve unsinat proçes (UP) agenezisi varyasyonları oldu. Ayrıca literatürde nadir olarak bildirilen ve çalışılan bifid alt konka, bifid UP, alt konka hipoplazisi ve anterior etmoid arter kanalı ile lamina paprisea dehissansı (LP) çalışılmış olup literatüre katkı sağlayacağımızı düşünmekteyiz. Çalışmamızda özellikle multiplanar yapılan değerlendirmenin varyasyon değerlendirmesinde tartışmasız çok değerli bir görüntüleme metodu olduğu birkez daha vurgulanmıştır. Anahtar kelimeler: Paranazal sinüs, anatomik varyasyon, bilgisayarlı tomografi, sfenoid sinüs, fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahisi.