Parkinson hastalarında telerehabilitasyon temelli motor ve bilişsel ikili görev egzersizlerinin etkilerinin karşılaştırılması-randomize kontrollü bir çalışma

Bu çalışma Parkinson Hastalığına sahip olan bireylerde telerehabilitasyon yöntemi ile motor ve kognitif ikili görev egzersizlerinin kognitif fonksiyon, denge, yürüme, düşme riski ve yaşam kalitesi üzerine etkilerini araştırmıştır. Çalışmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan ve nörolog tarafından 'İdiopatik Parkinson Hastalığı tanılı 30 birey alınmıştır. Bireyler randomizasyon yöntemiyle Dual Task (DT) biliş (n=10), Dual Task motor (n=10) ve Kontrol grubu (n=10) olarak üç gruba ayrılmıştır. Tüm bireylere fiziksel egzersiz programı verilmiştir. Ayrıca Dual Task biliş grubundaki bireylere bilişsel görevler verilmiş ve Dual Task motor grubundaki bireylere ise motor görevler verilmiştir. Tedavi sekiz hafta boyunca haftada üç kez 60 dakika gözetim altında çevrim içi olarak fizyoterapist gözetiminde uygulanmıştır. Çalışmada yürüme hızını değerlendirmek için 10 metre yürüme testi, denge için Berg Denge Ölçeği (BDS) ve bilişsel fonksiyon için Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MoCA), düşme korkusu için Uluslararası Düşme Etkinliği Ölçeği (DEÖU), yaşam kalitesi için Parkinson Hastalığı Anketi (PHA-39), fiziksel performans için Zamanlı Kalk Yürü Testi (ZKYT), ekstremite gövde kuvveti ve kas dayanıklılığı için Beş Defa Oturup Kalkma Testi (5XSST) kullanılmıştır. Bireyler tedavi öncesi ve tedavi sonrasında (8 hafta) aynı fizyoterapist tarafından değerlendirilmiştir. Yaşam Kalitesi, MoCA, ZKYT ve 10m yürüme testi değerlendirildiğinde dual task biliş ve dual task motor görev gruplarında son testte elde edilen puan ortalamaları ön test puanlarından istatistiksel olarak daha yüksekti (p<0.05). Bu iki grupta bu ölçekler için benzer artış gözlenmiştir. BDS, 5XSST ve DEÖU değerlendirildiğinde DT biliş grubunda daha anlamlı sonuçlar elde edilmiştir. Çalışmamızda fiziksel egzersizlerle ikili görev eğitim programlarının yaşam kalitesini ve yürüme hızını artırmada ve bilişsel fonksiyonun gelişmesinde etkili olduğu bulunmuştur. Biliş-motor ve motor-motor ikili görev fiziksel egzersiz eğitiminin üstünlüğü incelendiğinde, dengeyi geliştirme ve düşme korkusunu azaltmada biliş-motor ikili görev egzersiz grubu anlamlı derecede üstün bulunmuştur.