Parvoviral enteritisli köpeklerde proinflamatuvar, TH1, TH2 ve TH17 sitokin cevabı ile dolaşımdaki 25-hidroksi ve 1,25-dihidroksivitamin D3 ilişkisinin araştırılması

D vitamininin kalsiyum homeostazındaki klasik rollleri dışında, immün sistem üzerinde etkili olabileceği hakkındaki görüşler uzun yıllardan beri ileri sürülmektedir. Son yıllarda, tüm immün hücrelerin D vitamini reseptörlerine sahip olduğu ve birçok immün hücrede ekstrarenal olarak 1,25-dihidroksivitamin D3 (1,25(OH)2D3) sentezlendiği belirlenmiştir. D vitamininin aktif formu olan 1,25(OH)2D3'ün hem üretildiği hücrelerdeki hem de diğer immün hücrelerdeki D vitamini reseptörlerine bağlanarak immün sistem üzerinde önemli roller üstlendiği ortaya konulmuştur. İn vitro veriler ışığında, genel olarak 1,25(OH)2D3'ün doğal immüniteyi indüklediği, kazanılmış immüniteyi ise baskıladığı kabul edilmektedir. Ancak bu durumun in vivo olarak da geçerli olup olmadığını gösteren çalışmalar bulunmamaktadır. İn vivo durumun ortaya konulması için planlanan bu çalışmada, enfeksiyon modeli olarak köpeklerin parvoviral enteritisi belirlenmiştir. Önemli bir inflamasyonla seyreden bu hastalıkta, immün hücrelerdeki olası ekstrarenal üretiminin dolaşımdaki 1,25(OH)2D3 artışına neden olup olmadığı belirlenmesi, doğal ve kazanılmış bağışıklığın göstergeleri olan sitokin panelinin ortaya konulması ve bu cevapla D vitaminin ilişkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Fırat Üniversitesi Hayvan Hastanesi'ne getirilen parvoviral enteritisli 20 adet ve sağlıklı 10 adet köpekten virolojik, hematolojik ve biyokimyasal muayeneler için kan örnekleri alınmıştır. Virolojik muayenelerin sonunda, parvoviral enteritis şüpheli 20 köpeğin tümünün virus (CPV-2) (+), sağlıklı olanların ise virus (CPV-2) (-) oldukları belirlenmiştir. Hematolojik muayeneler sonucu, sağlıklı köpeklerle karşılaştırıldığında parvoviral enteritisli köpeklerde önemli oranda lökopeni şekillendiği ortaya konulmuştur. Biyokimyasal muayenelerde, serum 1,25(OH)2D3 düzeyinde gruplar arasında belirgin bir farklılık bulunmazken, ilginç bir şekilde serum 25(OH)D3 düzeyinin parvoviral enteritisli köpeklerde önemli oranda arttığı belirlenmiştir. Sağlıklı köpeklerle kıyaslandığında, IL-2, IL -4, IL -5, IL - 10, IL -17 ve TNF-α düzeylerinin parvoviral enteritisli köpeklerde belirgin oranda arttığı, kalsiyum ve fosfor düzeylerinin ise azaldığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, parvoviral enteritisli köpeklerde doğal immünitenin ve Th1 cevabın kısmen baskılandığı, Th2 ve Th17 cevabın ise belirgin olarak arttığı belirlenmiştir. Bu hastalıktaki belirgin inflamasyona rağmen dolaşımdaki 1,25(OH)2D3 düzeyinde bir artış şekillenmemesi nedeniyle, ekstrarenal 1,25(OH)2D3'ün çalışmada araştırılan immünolojik parametreler ile olan in vivo ilişkisi irdelenememiştir. Ancak ekstrarenal 1,25(OH)2D3 üretimindeki bu baskılanmanın, hastalığın immünopatogenezinde henüz ortaya konulamamış bazı yolakların etkisi ile olabileceği kanısına varılmıştır. Bu konuda hastalığın farklı evrelerinde 25(OH)D3 ve 1,25(OH)2D3 düzeylerinin ölçüleceği çalışmaların gerekli olduğu düşüncesindeyiz.